Það sem ég ætla fyrst og fremst að beita mér fyrir næstu vikurnar til lausnar efnahagsvanda þjóðarinnar er:
1. Fella niður 20% af skuldum heimilanna og 20% af skuldum fyrirtækja sem eiga í viðskiptum við nýju bankana.
2. Afnema vaxtabótakerfið og gera vexti og verðbætur vegna fjárfestinga í íbúðarhúsnæði frádráttarbær frá skatti næstu 5 árin án tillits til ráðstöfunartekna en með þaki á virði íbúðarhúsnæðis.
Nú eru allt að 50 þúsund heimili (125 þúsund einstaklingar) og þúsundir fyrirtækja tæknilega gjaldþrota. Með þessum tveim aðgerðum fækkar mjög þeim heimilum og fyrirtækjum sem þurfa að fara þessa leið. Þær hægja á lækkun fasteignaverðs eða stöðva hana og efnahagslífið fer af stað. En kostar þetta ekki einhver ósköp?
Skuldir Íslendinga sem liggja nú að hluta afskrifaðar í nýju bönkunum eru bókfærðar á allt öðru og mun lægra verði en snýr að hinum venjulega Íslendingi – segjum 50% til einföldunar. Bankinn mun rukka 100% af skuldunum en búast við að fá 50% til baka vegna þess að mörg fyrirtæki og heimili munu ekki geta staðið í skilum og verða gjaldþrota og bankinn mun þurfa að afskrifa hluta lánanna. En hann tapar ekki á því vegna þess að skuldirnar liggja nú þegar afskrifaðar á efnahagsreikningi hans. Hvað ef bankinn rukkar nú 80% af skuldunum í stað 100%? Jú mun fleiri geta staðið í skilum og færri verða gjaldþrota. Meðalgreiðsla hvers og eins til bankans lækkar en fleiri geta borgað. Niðurstaðan er sú sama fyrir bankann. Þetta kostar bankann ekki neitt en mun færri verða gjaldþrota. Gæði lánasafns bankann hefur verði aukið þannig að bankamál sé notað. Fegurð aðgerðarinnar liggur í að lánin voru afskrifuð þegar þau voru flutt úr nýju í gömlu bankana og kröfuhafinn í gömlu bönkunum er jafnsettur hvort heldur sem 80% eða 100% eru rukkuð.
En hvað með vaxtafrádráttinn? Með frádrættinum aukast ráðstöfunartekjur heimilanna þannig að þau geta enn frekar staðið í skilum með lánin sem styrkir hina aðgerðina. Einnig munu þeir sem eiga pening fjárfesta í íbúðarhúsnæði vegna þess að arðsemi þess hefur hækkað (af því að fjármagnskostnaðurinn lækkar vegna frádráttarins). Fasteignalækkunin stöðvast og enn færri verða gjaldþrota.
En kostar þetta ríkissjóð ekki gríðarlegar fjárhæðir? Ekki endilega. Fasteignaverðslækkun hefur verið stöðvuð og rástöfunartekjur auknar og efnahagslífinu hefur verið ýtt af stað. Kaupmáttur fer að vaxa. Lykilatriðið er að skattstofnar hafa styrkst og breikkað. Sá sem er atvinnulaus greiðir minni skatta en sá sem er með atvinnu og engar skatttekjur er hægt að fá af gjaldþrota fyrirtæki!
Þessar tvær aðgerðir er hægt að framkvæma um leið og skilið hefur verið á milli gömlu og nýju bankana. Því er brýnt að þeirri vinnu sé hraðað.
Nú verður eflaust mikið framboð á úrtölumönnum sem munu gagnrýna þessar aðgerðir en við skulum ekki hlusta á þær nema að þeir komi með betri lausnir eða sýni fram á villu í röksemdafærslunni. Munum líka að fjármál ríkisjóðs er ekki eingöngu hægt að laga með skattahækkunum og niðurskurði eins og kennt var í Austur-Þýskalandi. Það er líka hægt að styrkja og breikka skattgrunnana!
Ég lýsi mig reiðubúinn til að rökstyðja ofangreint og svara gagnrýni hvar og hvenær sem er.
Meira síðar.
Tryggvi Þór Herbertsson
Ummæli (143)
Benedikt Sigurðar // 16.3 2009 kl. 14:08
Fagna stuðningi við hugmyndir um niðurfærslu höfuðstóls verðtryggðra lána heimilanna.
Ef hafist er handa strax – þá er líklegt að 20% niðurfærslan dugi langflestum. Dragist það hins vegar fram yfir kosningar að aðhafaast með þessum hætti þá þurfa menn fljótt að fara að tala um 30-50% niðurfærslu . . . .
… en koma með því í veg fyrir algert hrun og greiðslufall þar sem ekki fæst meira en 15-10% upp í kröfur.
Miðað við spá Seðlabankans um þróun fasteignverðs og verðbólgu verða ungu hjónin sem keyptu íbúð á 20 milljónir á síðasta ári og skuldsettu sig um 10 miijónir til kaupanna – þau verða eignalaus og föst í eigninni fyrir mitt næsta ár. . . .
Verðtrygginguna þurfum við því líka að leggja af . . núna strax .
ragnar // 16.3 2009 kl. 14:17
Tryggvi, ég fagna því að þú takir svona vel undir hugmyndir fra Sigmundi Davíð og XB, en það virðist sem XS hafi ekki hugrekki í að skoða þetta því það gæti ruggað ESB draumnum þeirra.
-R
hey // 16.3 2009 kl. 14:18
Sæll Tryggvi,
Það vakti upp smá bjartsýni hjá manni er þú útlistaðir stöðu mála Í sjónvarpi um dagin og sagðir að nettó skuldir væru nálægt 70-75 milljarðar en ekki einhverjir fleirri hundruðir miljarða. Nú kemur svo formaður Framsóknaflokks í silfur egils og fullyrðir að fulltrúar ags haldi því fram að erlendar skuldir hafi verið vanmetnar um 70%.
Hvað heldur þú um þetta?
Önnur spurning. Þú hefur látið hafa eftir þér að þú hafir reynt að telja Geir ofan af þeirri ákvörðun að taka Glitni yfir.
Hvað vildir þú gera á þeim tíma?
Margret // 16.3 2009 kl. 14:19
Nokkrar athugasemdir:
1) Að gefa sér 50% afskriftir frá gamla til nýja „til einföldunar“ er nokkuð veigamikil forsenda. Fregnar herma að hugsanlega sé 50% AÐ MEÐALTALI nærri lagi, en inni í því er að stærstu innlendu eignir nýju bankanna, á t.d.
Exista, Baug, Milestone, etc verði afskrifaðar að mestu, meðan t.d. húsnæðislán á einstaklinga verði afskrifuð í kringum 15%.
2) Sýnir ekki nýleg skýrsla ASÍ um stöðu heimila, og svo skýrsla SBÍ, einmitt að það eru ekki nærri því jafnmörg heimili í vanda stödd og þú slærð hér fram
3) hvernig á að borga brúsann fyrir ILS og lífeyrissjóði, sem er þá væntanlega 150 ma miðað við 20% afskrift.
4) Af hverju viltu hjálpa öllum? Skýrsla ASÍ sýnir t.d. að fólk yfir fertugu stendur almennt mjög vel og þarf almennt ekki hjálp á að halda. Höfum við virkilega í þessu ástandi að hjálpa öllum en ekki bara þeim sem þurfa sárlega á því að halda?
kær kveðja,
Margrét T.
Gunnar Tómasson // 16.3 2009 kl. 14:21
Sæll Tryggvi Þór.
Og til hamingju með árangurinn í prófkjörinu.
Ég er sammála hugmyndum þínum um meðferð lána gömlu bankanna – og veit ekki um nein hagfræðileg eða lagaleg rök gegn þeim.
Gunnar // 16.3 2009 kl. 14:22
,,..skattstofnar hafa styrkst og breikkað“. Úff, ekki enn einn stjórnmálamaðurinn sem talar svona um skattfé fólksins í landinu.
Tryggvi Þór Herbertsson // 16.3 2009 kl. 14:27
Ragnar. Þetta er nú reyndar hugmynd sem ég kom fram með vegna íbúðarlána bankanna í október og var endurunnin af ráðgjöfum Sigmundar. En það er sama hvaðan gott kemur.
Hey. Ég sagði að hreinar skuldir væru um 460 milljarðar en ekki mörg þúsund eins og sumir hafa haldið fram. Þessi tala hefur ekki verið hrakin. Það er mikið af allskonar spámönnum sem slá sér upp á að draga upp sem ýktasta mynd af ástandinu. Ég þekki ekki þessa AGS umræðu. Segi söguna af Glitni seinna ;=)
Tryggvi Þór Herbertsson // 16.3 2009 kl. 14:34
Margrét. 1) Félögin sem þú telur upp eru öll í gömlu bönkunum og allt hjá mér miðar við AÐ MEÐALTALI. 2) Seðalbankinn segir að 30 þúsund heimili séu með neikvæða eða enga eiginfjárstöðu og þá er ekki búið að taka tillit til yfirdráttar, erlendra bílalána, lífeyrisjóðanna eða annarra skulda. 3) 150 milljarðar eru dropi i hafið miðað við þá 6000 milljarða sem eru í bönkunum. Það er til einföld útfærsla þar sem hægt er að taka tillit til þessa. 4) Það er ekki tími til að spá í hvort einhverjir komi betur út úr þessu en aðrir. Ef við bíðum of lengi þá getur kerfið hrunið innanfrá. Og þá sitjum við öll í sömu súpu.
Sigríður Rut Júlíusdóttir // 16.3 2009 kl. 14:38
Sæll Tryggvi. Gætirðu kannski útskýrt aðeins betur fyrri liðinn um 20% niðurfellingu skulda?
Í fyrsta lagi langar mig að vita hvort einhver munur sé á þessari hugmynd sem þú kynnir þarna án fyrirvara og hugmynd framsóknarflokksins um sömu aðgerð.
Í öðru lagi væri áhugavert að heyra þína sýn varðandi sanngirnisflötinn og jöfnuð, þ.e. skuldsetta láglaunafólkið með 20m kr húsnæðislánið í 25m króna húseigninni fær 4m (virkar eins og að pissa í skóinn sinn í nokkra mánuði en hefur litla endanlega þýðingu sérstaklega ef verðtryggingin er ekki afnumin) en efnamaðurinn sem á 50m veðlán á 100m húseign en þó einnig töluvert lausafé (jafnvel meira en veðlánið) fær 10m til að styrkja stöðu sína enn frekar. Þetta er það atriði sem ég á í hvað mestum erfiðleikum með að réttlæta í framsóknaraðferðinni og þætti forvitnilegt að sjá hvaða augum þú lítur þetta atriði.
Með fyrirfram þökk,
Rut
MS // 16.3 2009 kl. 14:39
Takk fyrir þetta Tryggvi. Ánægjulegt að þú skulir taka undir tillögur Framsóknar, sýnir þar meiri fagmennsku en „heilög“ Jóhanna og hennar fylgifiskar, sem skjóta niður hugmyndir án skoðunar en koma ekki fram með neinar lausnir í staðinn.
Tryggvi Þór Herbertsson // 16.3 2009 kl. 14:46
Sigríður Rut. Við getum ekki öll sokkið af því að það sé hætta á að einn fái hugsanlega meira en annar.
Bjarni // 16.3 2009 kl. 14:49
Sæll Tryggvi. Þú ert á leiðinni á þing fyrir Sjálfstæðisflokkinn, ekki satt ? Það er gaman að sjá að þú ert óhræddur að ganga í smiðju framsóknarmanna. Sennilega vegna þess að þú kemur úr atvinnulífinu. Ég hlakka til að fylgjast með þér leggja þessa tillögu fram í þinginu? Hef reyndar efasemdir um að þetta sanngjörn leið, rétt eins og Sigríður Rut, bendir á hér að ofan.
Sigríður Rut Júlíusdóttir // 16.3 2009 kl. 14:50
Sæll aftur Tryggvi. Ég myndi segja takk fyrir svarið, en mér finnst einhvern veginn að þú hafir ekkert svarað mér.
Kv. Rut
BS // 16.3 2009 kl. 14:52
Ef að bankarnir hafa tekið kröfurnar yfir á 50% verði, er þa ekki eðlilegt að sama prósenta sé notuð þegar kemur að skuldurum þeirra? Ég held að 20 % sé bara ekki nóg lengur, því miður.
Siggi // 16.3 2009 kl. 14:53
Þessi hugmynd hjá fólki síðustu 10 ár um að það sé fáránlegt að borga til baka lán er nákvæmlega það sem svona almennings-rán hvetur. Er það ekki hvatning að vera vel skuldsettur þegar endalaust af skattabótum og „bailouts“ er kastað í þetta lið á kostnað þeirra sem skulda ekki.
Það sem skiptir máli fyrir fólk er ekki hvort það sé með neikvætt eigið fé, heldur að greiðsluflæðið sé viðráðanlegt. Þu ferð ekki að slá 20% af lánum hjá aðilum sem ráða vel við núverandi greiðslur, en þar sem markaðsverð á þeirra kaupum hefur farið á móti þeim.
Allir höfðu val á því að kaupa minna hús, eða leigja, og að kaupa ódýrari bíl en ella, og er það þeim sjalfum komið hverning stöðu þeir eru í.
Það sem Tryggvi leggur fyrir er að þeir sem fóru ekki í ruglið, skuldsettu sig ekki upp fyrir haus svo ekkert mátti á bera, og fóru varlega, fá núna í þokkarbót að greiða niður lánin hjá þeim sem fóru of langt
Við hjálpum aðilum með að lengja í lánum svo þeir ná að greiða af þeim eins og upplýsingar frá SBI sýna fram á geti hjálpað sem flestum. Ekki með því að setjá þeirra skuld yfir á þá sem skulda ekki.
SJ // 16.3 2009 kl. 15:05
óvenjulegar aðstæður kalla á óvenjulegar lausnir! Gríðarlega ánægður með Tryggva. Það vantar menn af hans kaliber á þing. Ég mun þó kjósa Framsóknarflokkinn að öllu óbreyttu. Árni Páll kúkaði alveg uppá bak í gær (afsakði frönskuna) eina sem kemst að hjá Samfó er ESB og eru þeir tilbúnir að gangast við skuldbindingum sem setja amk. 3 kynslóðir íslendinga í skuldafangelsi einungis til þess að fljúga inní ESB. Þessu liði er ekki viðbjargandi og þeir mega ekki fara með efnahagsmálin. Hugmynd að stjórn? VG/Sjálfstæðisflokkur og Framsókn?
Margret // 16.3 2009 kl. 15:06
Takk fyrir góð og skjót svör. Svo ég svari á móti þá:
1) Ef að lán til einstaklinga eru afskrifuð mun minna en MEÐALTALIÐ á milli gömlu og nýju, en lán til stórra fyrirtæki og hutfallslega færri fyrirtækja afskrifuð mun minna, liggur í augum uppi að heimtur af húsnæðislánum þarf að nota til að mæta afskriftum af til fyrirtækja – þetta er því alltaf fjármagnað beint af ríkinu og þal skattgreiðendum.
2) 30 þús er vissulega betra en 50 þús sem þú nefndir í grein þinni, en getum við virkilega verið að hjálpa fólki bara af því það er með neikvæða eiginfjárstöðu, það er ekki þar með sagt að það geti ekki greitt af skuldum sínum og það er það sem við þurfum að hjálpa fólki með að mínu mati.
3) 150 ma er vissulega ekki stórt hlutfall af af heildar efnahagsreikningi bankanna, ef við gerum ráð fyrir 6000 ma, en þetta er yfir 10% af væntri þjóðarframleiðslu – það er svipað og að Obama kæmi nú með nýjar tillögur upp á 1,4 trilljóna dala, og eru þeir nú í betri stöðu með að geta prentun á eigin gjaldmiðli en við
4) Við gætum að mínu mati strax í dag breytt greiðslum af húsnæðislánum stórs hluta þjóðarinnar til að létta verulega þar undir fyrir brot af þeim kostnaði sem þú leggur til
kveðja,
Margrét
Margret // 16.3 2009 kl. 15:07
hér átti að vera:
„en lán til stórra fyrirtæki og hutfallslega færri fyrirtækja afskrifuð mun MEIRA“
Björn Þorri Viktorsson // 16.3 2009 kl. 15:25
Sæll Tryggvi og til hamingju með að „sjá ljósið“, setja fram málefnalegar tillögur og til hamingju líka með árangurinn í prófkjörinu. Það er lykilatriði að útrýma þeim ranga skilningi sem því miður er býsna algengur í þessari umræðu, að verið sé að leggja til að ríkið eða almenningur taki á sig þessa lækkun. Það er einfaldlega einstakt tækifæri núna, þegar verið er að afskrifa stóran hluta af skuldum heimila og fyrirtækja með flutningi þeirra úr gömlu bönkunum og yfir í hina nýju ríksibanka – sú afskrift er á kostnað erlendra kröfuhafa!
Ég skil vel þetta sjónarmið sem Sigríður Rut setur fram; af hverju að vera að hjálpa þeim sem e.t.v. þurfa ekki hjálp. Því er til að svara að með svona almennri aðgerð væru menn að reyna að endurheimta þann grundvöll sem lánasamningar voru byggðir á. Sá grundvöllur er einfaldlega horfinn og því er lífsnauðsynlegt að búa sem fyrst til nýjan raunhæfan grundvöll, til að hjól efnahagslífsins stöðvist ekki algerlega. Það er eins og að berja hausnum við steininn að ætla hér stórum hluta fólks og fyrirtækja að greiða upp skuldir sem hafa hækkað upp úr öllu valdi, það er í raun alger ómöguleiki til staðar við núverandi aðstæður.
Vissulega verða svona „nýjar og róttækar hugmyndir“ alltaf skotnar í kaf af efahyggjumönnum og eitt af því sem notað er sem röksemd er að einhverjir hefðu komist í gegnum þetta án svona sértækra aðgerða. Ég hins vegar bendi á það að það er líka réttlætismál að sá sem getur greitt af núverandi stöðu lána sinna fái samsvarandi lækkun (leiðréttan grundvöll) og sá sem er þegar í alvarlegum vandræðum. Sá aðili fær þá rýmri fjárráð til neyslu og fjárfestinga, en mér þykir lítið hafa farið fyrir mikilvægi þess í urmæðunni upp á síðkastið. Það er lífsnauðynlegt að halda hjóli efnahagslífsins gangandi til að forða okkur frá algeru hruni. Ríkið er að verða af gríðarlegum skatttekjum vegna þess að neysla og fjárfesting hefur hrunið. Það er að mínu viti eitt alvarlegasta vandamálið í dag að tryggja að neysla og fjárfestingar stöðvist ekki, því þá hverfa helstu skatttekjur ríkisins.
Hinn blákaldi veruleiki er sá, að færustu sérfræðingar í skilanefndum bankanna (endurskoðendur, hagfræðingar, lögmenn og viðskiptafræðingar) eru að meta það skv. bestu vitund að ekki sé líklegt að nema lítill hluti þessara skulda fáist greiddar. Erlendir kröfuhafar eru í miklum samskiptum við skilanefndirnar og okkur er sagt að þeir séu mjög ánægðir með störf þeirra. Þeir eru líka meðvitaðir um að þessar kröfur eru að verulegu leyti tapaðar. Það er svo pólitískt úrlausnarefni hvernig stjórnvöld ætla að framkvæma þessar afskriftir sem eru óumflýjanlegar. Ætla með stóran hluta þjóðarinnar í gjaldþrot, með öllum þeim hörmungum sem því fylgir, eða ætla menn að grípa einstakt tækifæri til að útleiða þessar óumflýjanlegu afskriftir með einhverjum öðrum og sársaukaminni hætti?
Áfram með nýjar hugmyndir, við verðum að hugsa út fyrir boxið núna þegar við erum að upplifa alveg óþekktan veruleika. Við þurfum að bregðast við með nýjum aðferðum og nýjum lausnum!
Rúnar // 16.3 2009 kl. 15:26
Gaman að sjá væntanlega þingmenn koma með tillögur og lofa að vinna að þeim.
Ég get vel stutt seinni tillöguna enda má auðveldlega rökstyðja að vaxtabótakerfið var misnotað þegar fólk endurnýjaði húsnæðislán sín, þe. að taka hærri upphæð en í raun þurfti eða loka á gamlar skuldir sem voru í raun vegna neyslu.
Hins vegar brýtur niðfærsla á skuldum bankanna algerlega jafnræðisreglu til allra. Hvað um þá sem eru með lífeyrissjóðslán (bankarnir lánuðu lítið til húsnæðiskaup 2008) og þá sem greiddu upp lán sín.
Að lokum spurning: Hvað eigum við að gera með verðtrygginguna?
Ásta B // 16.3 2009 kl. 15:35
Tryggvi, ég ætla nú bara að hrósa þér fyrir að setja stefnumál þín niður á blað.
Ég , eins og margir er orðin þreytt á innantómum slagorðum um hitt og þetta t.d styrkjum atvinnulífið. Sama hvort þau koma frá Sjöllum eða hinum.
Það sem ég held að kjósendur vilji vita er hvernig.
Ég á eftir að lesa betur hugmyndir þínar og vega þær og meta. En ég vildi bara láta þig vita að ég vildi að fleiri frambjóðendur settu sín markmið skýrt niður.
Takk fyrir það.
EE // 16.3 2009 kl. 15:55
Færð mitt atkvæði – fjármálaráðherra takk fyrir.
Matti // 16.3 2009 kl. 15:57
Til hvers þarf að koma í veg fyrir að eitthvað (fasteignir í þessu tilviki) sem er of hátt verðlagt lækki í verði? Er ekki þörf á leiðréttingu?
JGH // 16.3 2009 kl. 15:57
Flottur….
Björn Þór Arnarson // 16.3 2009 kl. 15:58
Sæll Tryggvi
Ein spurning varðandi skuldaniðurfellingu. Er það þín sýn að þetta eigi einungis við um fólk sem á eignir? Hvað með námsmenn með námslán(framfærslulán og skólagjaldalán) sem rokið hafa upp að undanförnu. Hvar koma skuldugir námsmenn inní þetta?
Á skuldaniðurfellingin að ná til námslána einnig eða eiga námsmenn og annað eignalítið ungt fólk að bera aukna byrgði á kostnað eldri kynslóða? Kv. Björn Þór
M.A. nemi í hagfræði
KVERÚLANTINN // 16.3 2009 kl. 15:58
Ég hef lengi verið á sömu skoðun um flatan niðurskurð, en velti orðið fyrir mér hvort þetta er of lítið og of seint?
Er sífellt að verða hræddari um að hér verði kerfishrun ekki síst vegna sífellt versnandi aðstæðna erlendis sem koma sem „ábót“ á okkar erfiðleika.
Þórarinn Ólafsson // 16.3 2009 kl. 15:59
Sælir
Þetta er allt satt og rétt. Hjólinn eru að stöðvast. Þingmenn sem sjá ekki vandan eru veruleikafirrtir. Það er alvarleg hætta hér á kerfishruni ef ekkert verður aðgert.
Hinsvegar þá hljómar þetta slagorð ,,20% lækkun skulda“ frekar illa.
Væri ekki skynsamlegra að kynna þetta sem 20% niðurfærslu af verðtryggingu og gengisvísitölu.
Í kjölfarið á svo að afnema verðtrygginguna. Hún stendur okkur verulega fyrir þrifum varðandi nauðsynlegar lausnir í þessu hroðalega ástandi sem við komum okkur í .. óþarfi að auka vandann með svona heimtilbúnu kjaftæði.
Einar // 16.3 2009 kl. 16:00
Þannig að ef þú ert með húsnæðislán hjá Nýja Landsbanka (sem er í eigu ríkisins) þá færðu 20% niðurfellingu, en ef þú ert með húsnæðislán hjá Íbúðalánasjóði (sem er líka í eigu ríkisins), þá færðu enga niðurfellingu?
Segðu mér, hefur þú lesið stjórnarskrána nýlega? Því þetta nefnilega stangast á við hana.
Tryggvi, þessi hugmynd er galin, það er ósköp einfalt.
Ef þú ætlar að fella niður skuldir um 20% hjá ÖLLUM með húsnæðislán og hjá ÖLLUM fyrirtækjum (sem væri það eina sem stæðist stjórnarskrá), er kostnaðurinn við það um 1400 milljarðar (miðað við að skuldir heimila og fyrirtækja séu um 7000 milljarðar).
Ef niðurfærsla í nýju bönkunum samsvarar 50% af bókfærðu verði, þá er samtals niðurfærsla um 1000 milljarðar.
Ef þú ætlar að „dreifa“ allri þeirri fjárhæð á alla skuldara, þá dugar það ekki fyrir meðgjöfinni sem þú leggur til, ríkið þarf að brúa 400 milljarða til að mæta afslættinum sem þú leggur til.
Ef við svo gefum okkur að ca. helmingur þeirra sem skulda og reiknað með að gætu ekki greitt til baka lánin til nýju bankanna (s.s. þessi leið „reddar“ þeim), þá eru samt eftir 50% sem munu samt fara á hausinn og ekki geta greitt til baka. Þar fara aðrir 400 milljarðar í súginn, sem koma af skattfé því þú værir búinn að „eyða“ varúðarfærslunni í nýju bönkunum.
Bravó, Tryggvi, þú ert búinn að kosta ríkissjóð 800 milljarða með þessari hugmynd.
Komdu nú með rökin fyrir því af hverju þetta er svona góð hugmynd.
Theo // 16.3 2009 kl. 16:01
Heill þér Tryggvi.
Væri ég í þessu kjördæmi myndi ég kjósa þig. Þessi aðgerð er lífsnauðsynleg. Til að tryggja framkvæmdina væri ég til í að setja raunhæft þak á niðurfærsluna og þá bæði miðað við eignastofn og tekjustofn. Líkar vel þegar menn ráðast gegn hinum ýmsu mafíum, ASÍ og reyndar fleirum í þessu tilviki. Gangi þér vel.
Marinó G. Njálsson // 16.3 2009 kl. 16:02
Ég er búinn að vera að tala fyrir þessu í nokkra mánuði með nákvæmlega þessum rökum. Mikið er ég feginn að fleiri tala fyrir svona aðferð. Þetta er nefnilega eina skynsamlega leiðin varðandi vanda heimilanna.
Rúnar, þú spyrð um jafnræðisregluna. Það vill svo til að sjóðfélagalán eru eingöngu 10% af eignasafni lífeyrissjóðanna. 20% niðurfærsla er því eingöngu 2% af safninu og munu sjóðirnir því varla finna fyrir þeim 33 milljörðum sem færu í þessa niðurfærslu. Varðandi Íbúðalánasjóð, þá eiga ríkisbankarnir íbúðabréf upp á 135 milljarða. Þeir geta skipt á þeim við ríkissjóð og þessum 345 milljörðum sem ríkissjóður á í „eiturbréfum“ frá bönkunum. Þá standa eftir smærri fjármálafyrirtæki. Upphæðirnar hjá þeim eru mun lægri og viðráðanlegri fyrir ríkissjóð eða þess vegna hægt að sækja eftir öðrum leiðum.
Sigmar // 16.3 2009 kl. 16:04
Ég hef lagt mikið á mig til að greiða aukaafborganir af skuldunum mínum og neitað mér um ýmislegt sem aðrir hafa velt sér upp úr. Ég ætla framvegis að hætta að sýna skynsemi í fjármálum og fara á hausinn reglulega eins og aðrir Íslendingar. Ég veit núna að pólitíkusarnir redda þessu einhvernveginn ef nógu margir fara á hausinn í einu. Ég ætla aldrei aldrei aldrei aldrei aldrei aftur að sýna fyrirhyggju í fjármálum. Ég verð bara látinn borga fyrir skussana ef ég geri svoleiðis. Þvílíkur asni var ég.
Sigurður Sigurðarson // 16.3 2009 kl. 16:05
Einfaldar og skiljanlegar hugmyndir frá manni sem hefur lokið prófkjöri og er tilbúinn í kosningabaráttuna. Gott að fá Trygga í umræðuna.
Hérna hefur átt sér stað málefnaleg umræða. Þeir sem ekkert vita eða skilja og nota ósæmilegt orðbragð eru ekki með. Því ber að fagna.
Elín // 16.3 2009 kl. 16:09
Hvaða tillögur ertu með fyrir þá sem eru með lán hjá sparisjóðunum í landinu. Auðvelt fyrir ríkisbankana sem fá fjárstuðning þaðan, en hvaða sanngirni er þetta gagnvart þeim sem eru með húsnæðislán sín annarsstaðar.
Ásta // 16.3 2009 kl. 16:18
Eiga þá heimili og fyrirtæki sem hafa verið með hagsýnan rekstur undanfarin ár og eru ekki með lán á bakinu að gjalda þess.
Ólafur Garðarsson // 16.3 2009 kl. 16:19
Þeir sem tala um þessa peninga sem skattfé eru að vaða villu og reyk. Allar hækkanir lána eftir 1. jan. 2008 eru þýfi og ekkert annað. Því skal skilað og þessi 20% ganga ekki nógu langt satt best að segja þó þetta sé skref í rétta átt.
hræddur maður // 16.3 2009 kl. 16:20
Tryggvi,
því miður treysti ég þér ekki og alls ekki þeim stjórnmálaflokki sem þú ætlar í framboð fyrir.
Þú tókst þátt í hinu stórhættulega sukki sem olli hruninu og hefðir eflaust fremur kosið að vera í því kompaníi lengur, ef svikamyllan hefði gengið.
Þú skrifaðir upp á einhverja skrítna pappíra sem sagðir voru eins konar heilbrigðisvottorð fyrir efnahagslífið hér á landi. Þeir virtust ekki gæfulegir.
Þú þóttist aldrei ætla að fara í pólítík.
Mér finnst að þú hefðir frekar átt að leita eftir vinnu með Hannesi Hólmstein Gissurarsyni ríkisstarfsmanni.
Tel að ykkar skoðanir fari vel saman.
arthur // 16.3 2009 kl. 16:21
Þetta er alveg fráleit markmið. Sagði ekki Davíð, við munum ekki borga fyrir óreyðufólk.
Þessi tillaga gengur bara ekki út á annað, borga fyrir óreyðufólkiðog glannana, er það ekki kallað kommúnismi hjá ykkur.
Það verður hver að bera ábyrgð á sjálfum sér.
Örn Úlfar Sævarsson // 16.3 2009 kl. 16:22
Hvað með þá sem skulda lífeyrissjóðum?
Páll Kárason // 16.3 2009 kl. 16:24
Ánægjulegt að sjá hvað Tryggvi svarar Rut málefnalega (lesist með háð í huga).
Hvernig á að útfæra þessa aðferðafræði gagnvart þeim sem eiga t.d. 5 íbúðir, eiga viðkomandi að fá niðurfellingu 20% skulda af öllum íbúðunum?
Hvað á að gera við lán frá öðrum stofnunum en þeim sem eru í ríkiseigu í dag?
Hvað á að gera við fólk sem aldrei hefur eignast húsnæði og hefur leigt 1 íbúð af þeim sem á 5 hér í fyrsta dæminu? Á að borga því fólki í beinhörðum meðaltal afskrifta þess sem á 5 íbúðirnar?
Íbúðaverð þarfnast leiðréttingar eftir frábært starf svokallaðra fasteignasala sem t.d. ná núna með makaskiptasamningum á húsnæði að viðhalda að hluta til vísitölu íbúðarverðs sem fer svo að hluta inní verðbólgu útreikninga og verður þess valdandi að verðbólga lækkar minna en ella sem svo veldur því að ekki er hægt að lækka stýrivexti þar sem ekki er æskilegt að þeira fari niður fyrir verðbólgu.
Það er allt að lækka á Íslandi og ekki síst laun, á sama tíma tala menn fyrir því að halda íbúðarverði uppi í loftinu sem verður ávísun á næsta hrun.
Þetta er náttúrulega galin hugmyndafræði en þar sem þetta snýst um að halda nýju bönkunum gangandi og að enginn hætti að borga þá er um að gera fyrir menn að halda þessu á lofti.
Tryggvi byrjaði á því 3 dögum áður en hann tilkynnti um þáttöku í prófkjöri hjá sjöllum að reikna „nettó“ skuldir ríkisins í nýjar lægðir, Tryggvi nefnir hér að ofan að hans reikningar hafi ekki verið hraktir, er það kannski af því að hann hefur ekki birt sínar forsendur fyrir útreikningum?
Er einhver sem er með vaxtarberandi „nettó“ skuldir? Nei
Crowd Pleasing aðferðafræði Tryggva er að hitta svona rosalega í mark hjá misgáfaðri þjóð.
Arnar // 16.3 2009 kl. 16:25
Gríðarlega jákvætt að afskrifa flatt á alla 20%. Jón Ásgeir, þá sem keypt hafa bréf í ÁHÆTTUFYRIRTÆKJUM og VOGAÐ þær stöður upp. Frábært. Og að matreiða það síðan sem hjálp við heimilin. Flatur niðurskurður á þá sem tóku áhættu og töpuðu er ekkert annað en lýðskrum.
Daníel // 16.3 2009 kl. 16:27
Sæll Tryggvi
Ég vil spyrja sömu spurningar og Sigríður Rut hér að ofan því þú hefur ekki svarað henni.
Af hverju á að fella niður 20% af skuldum þeirra sem tekið hafa íbúðarlán?
Hvað með fólk sem hefur sparað við sig árum saman til að greiða niður íbúðarlán, jafnvel neitað sér um ýmislegt sem aðrir hafa leift sér, á það nú að greiða niður lán hinna líka sem ekki voru jafn skynsamir?
Ég get ekki séð að það sé nokkur sanngirni eða réttlæti í því.
Arnar // 16.3 2009 kl. 16:28
Sammála hverju einasta orði hjá Páli.
Sveinbjörn // 16.3 2009 kl. 16:28
Sæl
ÞÚ ERT Á RÉTTRI LEIÐ. Þó ég skuldi ekkert. FLOTT HJHÁ ÞÁR
Sæll. Flott hjá þér.
Kv.
Sveinbjörn
Djö... // 16.3 2009 kl. 16:28
Hey, ég vil líka fá niðurfellingu á námslánum… svo skulda ég líka hellings yfirdrátt, og Vísa-rað, fínt að fá 20% afslátt af því líka. Ég hefði auðvitað getað tekið lán út á íbúðina mína til að borga þetta allt upp, eins og margir gerðu, og keyptu sér fínan bíl og flatskjá líka. En ég vissi auðvitað ekki þá að ég gæti hugsanlega fengið niðurfellingu á sumum tegundum skulda en ekki öðrum. Helvítis rugl að reyna að vinna fyrir hlutunum áður en maður kaupir þá. Ég reyni það ekki aftur á þessu landi.
Gulli // 16.3 2009 kl. 16:33
Sæll Tryggvi og til hamingju með frábæran árangur í prófkjöri, þekki þig ekki en hef álit á þér. Mér er sama hvor ykkar Sigmundar Davíð á hugmyndina að 20% niðurskrift lána því hugmyndin er sú eina sem virkar við svona aðstæður það sýna aðstæður frá Japan s.l. 20 ár. Japan greip til sértækra aðgerða og náði sér aldrei vel á strik aftur. Fólk veltir sér mikið upp úr því hvort einhver fái lækkun skulda sem geti spjarað sig sjálfur. Ég spyr þetta fók og Sigríður Rut súperlögfræðingur getur e.t.v. tekið að sér að svara fyrir efasemdafólkið, var eitthvað réttlæti í því að ríkið tók að sér að ábyrgjast allar innistæður í bönkunum þegar bankarnir hrundu ? Sumir áttu hundruð milljónir í bönkum og ríkið tryggði þær upphæðir, aðrir áttu lítið og ríkið tryggði þær innistæður einnig og þriðji hópurinn átti engar innistæður en eru samt aðilar að sama ríkissjóði. Málið snýst um skilvirkni. Nú talar Jóhanna um að í stað þess að gera svona almennan gjörning þá verði farið í að meta hvert tilvik fyrir sig og heimilum skipaður lögfræðilegur tilsjónarmaður. Hvað eru til margir lögmenn á íslandi til að sinna slíku ? Það er í lagi að vera númer 5 eða 15 í röðinni að bíða eftir að bankinn meti þitt tilvik en ef þú ert númer 15.376 og átt von á að fá viðtal eftir 3 til 4 ár hvað ertu sáttur eða sátt þá? Jóhanna sagði í sjónvarpsviðtali að svo ætti fólk bara að borga eins og það gæti í 5 ár en eftir það yrðu skuldir lækkaðar. Mikil má trúin á Jóhönnu og Gylfa Arnbjörnsson hjá ASÍ vera ef fólk er tilbúið að þræla í 5 ár meðan beðið er eftir niðurfellingunni frá Jóhönnu. Síðan tvennt að lokum. Stóru lánin til eingarhaldsfélagana voru ekki færð yfir í nýju bankana þau eru enn inni í gömlu bönkunum og því ekki hluti af 50% niðurfellingunni. Svo ein samviskuspurning til þeirra sem sjá ofsjónir yfir að skera jafnt hjá öllum. Hvað viljið þið að þjóðfélagið geri við mann sem kominn er með krabbamein í lungu af því hann hefur reykt alla tíð, á að senda viðkomandi heim aftur og neita um sjúkrahúsvist af því Jón við hliðina á honum var skynsamur og reykti aldrei og þarf því ekki á aðstoð að halda. Heiftin í þjóðfélaginu er komin út úr öllu velsæmi sem sést á þvi hve margir vilja ekki flatan niðurskurð af því þeir sem voru skynsamir í fjármálum njóti ekki gæðanna einnig.
Héðinn Björnsson // 16.3 2009 kl. 16:35
Við verðum að horfast í augu við stöðu mála og setja fram framkvæmdaráætlun sem er í samræmi við það stöðumat. Efnahagshrunið hefur valdið verulegu falli á verðmati í samfélaginu án þess að verðmat skulda hafi fallið jafn skarpt. Það þarf að endurskapa jafnvægi milli skulda og verðmæta og afskriftir skulda er ein leið til að gera það. Önnur leið væri að afnema verðtrygginguna með löggjöf og leyfa verðbólguna að gera sama gagn. Þriðja leiðin væri að ætla að láta sér nægja að bjarga þeim sem eru í verstu stöðunni í stað almennra aðgerða er mjög seinvirk leið til að ná þessu jafnvægi og myndi valda því að afskriftirnar kæmu hægt og rólega seitlandi inn eftir því sem verðtryggingin setur fólk á hausinn í röð. Að lokum má hugsa sér að þessu jafnvægi verði náð með valdi; þ.e. að hópur taki sig saman og hætti að borga og velji í staðin að verja heimili útburði sín með valdi. Verkefni stjórnmálanna í þessu verkefni er að velja milli leiða. Framsókn og Sjálfstæðisflokkur virðast stefna að afskriftarleiðinni meðan vinstriflokkarnir virðast vera að enda á einhverri blöndu af leið 2 og 3. Leið 4 er svo leiðin sem við endum í ef ekki tekst að taka ákvörðun á næstu mánuðum.
Jónas // 16.3 2009 kl. 16:37
Arnar, Daníel, Páll og fleiri.
Þeir sem hafa ekki lán, hafa ekki fengið höfuðstólshækkun á sig.
Þeir sem hafa verið með lán hafa fengið hækkun á sig sem er í kringum 25%.
Það gildir einu hvort lánið sem 1 milljón eða 100 milljónir. Þessi 25% prósent hækkun er jöfn yfir alla skuldara.
Þetta er leiðrétting á þeirri hækkun sem varð vegna mjög sérstaks ástands.
Það er ekki verið að gefa neinum pening heldur LEIÐRÉTTA skuldir allra landsmanna.
Það verður einfaldlega að passa að þetta gangi yfir allar vísitölubundnar skuldir. Bankar, Íbúðalánasjóður, lífeyrissjóðslán, námslán… Allt þarf að leiðrétta.
Djö… Eru þínar Visa-rað skuldir að taka á sig hækkun höfuðstóls vegna ástandsins! Ef svo væri þá ætti sjálfsögðu að leiðrétta slíkt.
Daníel // 16.3 2009 kl. 16:43
Þegar ég tók mín námslán skrifaði ég undir samning þar sem fram kom að lánið yrði verðtryggt. Þar með gerði ég mér grein fyrir því að lánið hækkaði með hækkandi verðbólgu.
Ég vil alls ekki að fólk sem engin lán tók greiði reikninginn fyrir mig, ég gerði mér grein fyrir því frá upphafi að mín lán gætu hækkað.
Jónas, einhver þarf að greiða fyrir þessa „leiðréttingu“. Hver eru rökin fyrir því að allir landsmenn skuli gera það?
Sigmar // 16.3 2009 kl. 16:44
Gulli: „Heiftin í þjóðfélaginu er komin út úr öllu velsæmi sem sést á þvi hve margir vilja ekki flatan niðurskurð af því þeir sem voru skynsamir í fjármálum njóti ekki gæðanna einnig.“
Já, kannski er þetta bara heift í manni. Skrýtið? Ég hefði nefnilega beinlínis grætt á því að eyða meiri pening. Það eru mistök að spara.
Með þessari aðgerð eru leikreglur þjóffélagsins settar á haus. Það verður aldrei hægt að snúa þeim rétt aftur.
Djö... // 16.3 2009 kl. 16:48
Jamm, það eru 25% vextir á vísa-rað. Það er vegna þess að stýrivextir eru háir, en þeir eru háir vegna „ástandsins“ eins og þú kallar það Jónas. Þannig að ég þarf að borga meira, mér er sama hvort það séu kallaðir vextir eða verðbætur, það kemur út á eitt að lokum.
Haukur // 16.3 2009 kl. 16:49
Sæll Tryggvi,
Er hugmyndin að einungis verði felldar niður skuldir fyrirtækja sem eiga í viðskiptum við Nýju bankana. En hvað með fyrirtæki sem eru í viðskiptum við Sparisjóðina? Þetta skerðir samkeppnishæfni þeirra, og ýtir frekar undir vandamál í atvinnurekstri landsins. Það er ekki nóg að svara til „Við getum ekki öll sokkið af því að það sé hætta á að einn fái hugsanlega meira en annar.“ Þetta mun gefa afar slæmt fordæmi og hafa í för með sér deilur, illindi og hugsanlega leiða af sér aukið moral hazard innan kerfisins. Þetta mun einnig skerða samkeppnishæfni einkarekinna fjármálastofnana því hver vill versla við þær í framtíðinni ef fólk heldur að það geti tekið lán hjá ríkinu og mögulega fengið þá fellt niður – en alls ekki hjá einka eða sjálfseignarstofnunum? Mér finnst þetta einkennilegar hugmyndir hjá þér. Þú, verandi hagfræðingur á að vita manna best að skuldaafskrift leysir engan vanda – auðveldari lausn væri að prenta peninga og gefa fyrirtækjum þá.
Er þér alvara? Ef þetta er toppurinn á íslenskri akademík þá þykir mér ekki koma á óvart hvers vegna við íslendingar erum í þessari stöðu.
Kalli // 16.3 2009 kl. 16:51
Já þetta er í anda sjálfstæðisstefnunar… Nú er tækifærði fyrir þá sem skulda lítið og tóku ekki þátt í ruglinu að rétta hinum hjálparhönd með því að færa hluta eigna sinna til þeirra sem keyptu sér bara „örlítið“ of stórt eða „örlítið“ of flott. Þetta líkar mér því það er algjörlega laust við að vera kostningarbrella…. Eins og fram kemur í gögnum Seðlabanka hafa 80% þjóðarinnar alveg efni á þessu!!
Jóhann F. Kristjánsson // 16.3 2009 kl. 16:52
Nákvæmlega Tryggvi.
Lausafjárskortur almennings er að keyra hagkerfið í þrot.
Ef fólk hefur ekki fjármagn til að borga lán, þá hefur það alls ekki pening til að kaupa vöru og þjónustu.
Hagkerfið er að hruni komið, samdrátturinn hefur orðið allt of skarpur.
Það er endalaust hægt að rökræða réttmæti þess að bjarga innistæðum eða hvort flatur niðurskurður skulda sé siðlegur.
Málið er einfaldlega þetta, peningum verður að koma í umferð og það strax.
Til viðbótar við þínar tillögur mætti svo hugsa sér snara lækkun vaxta svo þeir sem lúra á fé á innlánsreikningum sjái sér frekar hag í að fjárfesta í atvinnurekstri.
Nóg er af góðum en illa fjármögnuðum fyrirtækjum til sölu þessa dagana.
Jónas // 16.3 2009 kl. 16:53
Daníel, það eru tvö mótrök gegn þínum málflutningi.
A) Það lendir ekki á landsmönnum að borga krónu meira en er nú þegar búið að gera. Það er búið að afskrifa þetta nú þegar eins og margir hafa síendurtekið bent á með góðum innihaldsríkum rökum.
B) Að fara ekki í svona aðgerðir núna getur mjög líklega ýtt undir enn þá fleiri gjaldþrot og orðið mun dýrara til lengri tíma litið.
Ég legg til að þú lesir blogg Marínós sem svaraði hér fyrr í athugasemdunum. Sömuleiðis kynnir þér efnahag Japan, sem Gulli bendir hér réttilega á, og sömuleiðis lesir hvað Roubini nokkur, einn helsti spekúlant samtímans í þessum málum, hefur að segja um lausnir krísunnar í dag.
Djö… Þetta er lélegur útúrsnúningur hjá þér.
Kalli // 16.3 2009 kl. 16:55
Já svona til viðbótar þá er ég viss um að þessi 20% hefðu verið alveg til í að gefa restinni af þjóðinni hluta af hagnaði sínum ef forsendur fyrir lánunum og genginu hefðu ekki breyst.
Snorri // 16.3 2009 kl. 16:56
Ég er sammála því að vextir og verðbætur skuli vera frádráttarbær frá skatti. Ég tel að þetta ætti að miðast við þá eign sem viðkomandi hefur búsetu í, burtséð frá verðmæti eignar eða launum viðkomandi. Flatar afskriftir hugnast mér ekki, tel raunhæfari kost að færa húsnæðislán í Íbúðalánasjóð og lengja lánin til allt að 40 ára. Með því móti lækkar greiðslubyrði heimilanna án þess að auka við ábyrgðir Ríkissjóðs.
Dilbert // 16.3 2009 kl. 16:57
Hvernig stendur á því að það er alltaf einblínt á þá sem skulda bönkunum og íbúðalánasjóði. Þessum aðilum skulda ég nánast ekkert. En skulda lífeyrissjóðum þeim mun meira vegna húsnæðis. Hlýtur ekki sama yfir alla sem skulda vegna húsnæðis að ganga.
Austfirðingur // 16.3 2009 kl. 17:01
Til hamingju Tryggvi með sætið.
Ég mun ekki kjósa þig en fagna því að fá hæfan mann inn hjá íhaldinu, ekki veitir af. Eins er gott að sjá að þú hefur kjark til að taka undir hugmyndir framsóknarmanna um skuldaniðurskurðinn.
Það er ákaflega sorglegt að Samfó og VG skuli ekki treysta sér til að skoða málið. Jafnvel þau mundu skilja þetta ef þau skoðuðu málið með opnum hug. Einn versti löstur pólitíkusa er að geta ekki tekið hugmyndum annarra með opnum hug, heldur afskrifa þær vegna upprunans.
Gulli // 16.3 2009 kl. 17:01
Af því sú ágæta Sigríður Rut Júlíusdóttir lögfræðingur hefur tjáð sig hér á síðunni hjá þér Tryggvi þá langar mig að beina spurningu til hennar í von um svar.
Jóhanna boðar að breyta skuli lögum þannig að fólk komist sem fyrst út úr því að vera gjaldþrota. Ég er ekki lögfræðingur en minn skilningur hefur verið sá að það sé fyrnignartími skulda sem ræður því hvenær fólk geti aftur um frjálst höfuð strokið eftir gjaldþrot. Fyrningartími almennra skulda er tíu ár. Nú boðar ríkisstjórnin að stytta fyrningartímann niður í tvö ár. Gott segir maður í fyrstu en svo þegar farið er að hugsa málið blasir annað við. Eftir gömlu fyrningarreglunum gat sá gjaldþrota strokið um frjálst höfuð ef svo má segja í tíu ár þó viðkomandi gæti ekki átt eignir á sínu nafni. Nú á að stytta frestinn í tvö ár og þá sýnist mér að lögmenn/kröfuhafar verði mun aðgangsharðari eftir tvö ár til að tryggja sér að fyrningarfrestur tapist ekki. Á gjaldþrota fólk þá von á mun meiri kröfuhörku eftir tvö ár en ella hefði verið ef þessi breyting verður að veruleika ?
Lárus Sigurðsson // 16.3 2009 kl. 17:05
Ég held að sumir sem hér hafa skrifað séu ekki að átta sig á hvað vandamálið er stórt. Ef ekkert verður að gert mjög fljótlega verður hér algjört kerfishrun, sem mun meðal annars þýða það að þeir sem eiga eignir sem eru skuldlitlar eða skuldlausar verða nánast verðlausar. Atvinnuleysi verður algjört í þessu landi, sem mun bitna hart á þeim líka sem ekkert skulda. Sá sem á eignir skuldlausar er best borgið með því að kerfið haldi. Ég er ekki enn búinn að ná mér eftir málflutning Árna Páls í silfrinu. Það að ætla að fara yfir skuldastöðu hvers og eins ásamt öllum fyrirtækjunum mun taka marga mánuði ef ekki ár. Þann tíma höfum við ekki. Að afskrifa strax um 20% mun bjarga mörgum, en vissulega ekki öllum. Annað hvort mun þá þurfa að afskrifa meira þar eða láta fara í þrot. Það er enginn skaði skeður með því að hafa afskrifað hjá þeim aðilum fyrst um 20%. Ég er farinn að fá það á tilfinninguna að vg séu farnir að átta sig á hvað samfylkingin er ráðalaus og sundurleitur flokkur. Mér leist vel á þessa stjórn í upphafi en mér sýnist að þetta koðni allt í höndunum á þeim og við sökkvum til botns. Það þarf róttækar aðgerðir og það núna STRAX. Góð grein hjá þér Tryggvi, sýnir kjark og þor. Fleiri stjórnmálamenn mættu taka þig til fyrirmyndar. P.S. Ég er að velta því fyrir mér í hvaða umboði ASÍ er að tjá sig svona um þessa afskriftaleið. Allavega ekki mínu.
Sigmar // 16.3 2009 kl. 17:06
Best væri að leggja niður séreignarstefnuna í húsnæðismálum og „kaupa“ íbúðir með niðurfellingu lána fyrir þá sem það vilja og leigja þær svo til fólks aftur, jafnvel á vildarkjörum tímabundið ef mikill vandi er á ferðinni. Þannig mætti komast hjá því að öllum leikreglum þjóðfélagsins væri snúið á haus í einhverju vanhugsuðu fáti og leggja drög að nýju félagslegu húsnæðiskerfi og fólk þyrfti ekki að yfirgefa íbúðirnar „sínar“. Sparisjóðirnir geta að vísu ekki gert þetta sama en það er hægt að kaupa húsnæðisskuldir þeirra. Það stendur reyndar til, held ég.
Það er eitthvað bogið við það að tekjulágt fólk sé að standa í áhættufjárfestingum eins og íbúðakaupum á lánum, það er sums staðar kallað „sub-prime“.
Jónas // 16.3 2009 kl. 17:07
Vel mælt Lárus.
Gulli // 16.3 2009 kl. 17:13
Sæll Sigmar þú svarar ekki því sem ég nefndi með að ríkið tryggði allar innistæður í bönkum og kom í veg fyrir að allir sem áttu pening í banka töpuðu sínu og það sma má segja um verðbréfasjóðina þar sem skaðinn var bættur að verulegu leiti. Var þetta ósanngjarnt gagnvart þeim sem ekkert áttu ? Átti að láta alla tapa innistæðum sínum ? Er það ekki sama fólkið sem á stærstu innistæðurnar og sem ekki skuldar neitt ? skrýtið að þeir sem hafa fengið mest af öllum í gjöf frá ríkinu sjái ofsjónum yfir að öllum öðrum sé hjálpað.
Jói Ben // 16.3 2009 kl. 17:17
,, Ég lýsi mig reiðubúinn til að rökstyðja ofangreint og svara gagnrýni hvar og hvenær sem er“.
Hvar er sanngirnin í þessari tillögu?
Tryggvi Þór vill gefa 20% afslátt jafnt á alla skuldara. Niðurgreiðsla af þessu tagi myndi falla á ríkisbankana, þarmeð á ríkissjóð og dreifast að lokum á skattgreiðendur. Gagnvart skuldlausum er þetta ekki sanngjarnt.
Dæmi:
Jói pípari er 28 ára og skuldar 40 milljónir. Hann eyddi úr hófi fram; keypti sér stórt hús og sportbíl fyrir peninginn. Tryggvi vill breyta þessari skuld í 32 milljónir, þannig myndu 8 milljónir falla á ríkissjóð. Hann vill m.ö.o. gefa Jóa pípara 8 milljónir.
Gummi skuldar hins vegar ekki neitt. Hann var skynsamur, tók engin lán og beið eftir því að húsnæðisverð lækkaði. Í nokkur ár leigði hann litla kjallaraíbúð í Þingholtunum. Hann fær ekki krónu frá Tryggva (en hefði þó ekkert á móti því að fá frá honum 8 milljónir).
Báðir greiða þessir menn sömu upphæð í skatt.
Hvers vegna í veröldinni ætti Gummi, sá ráðvandi maður, að greiða niður skuldir þeirra sem eyddu úr hófi fram. Ekki bjó hann í stóra húsinu. Ekki fékk hann að keyra sportbílinn. – En nú þarf hann skyndilega að greiða niður húsið og sportbílinn hans Jóa. Það er eins og verið sé að refsa honum fyrir ráðdeildina og að sama skapi verðlauna Gumma fyrir óhófið. Það er ekki sanngjarnt.
Réttara væri, að skuldarar greiddu niður skuldir sínar sjálfir. Jói gæti t.d. minnkað við sig, selt bílinn og húsið og leigt pínulitla kytru í Þingholtunum, eins og Gummi gerði. Skuldin sem eftir stæði myndi dreifast yfir langan tíma.
Og ef hann gæti ekki staðið í skilum, myndi ríkið að sjálfsögðu sjá honum aumur með sínum aðferðum.
Þetta er auðvitað sárt. Menn sem hafa lifað eins og kóngar eiga erfitt með að kyngja litlum kjallaraíbúðum í Þingholtunum. En áttu þeir hvort eð er nokkuð í gamla lífstílnum? Er Jói pípari ekki bara kominn á þann stað í lífinu, sem eðlilegt er að 28 ára menn séu á?
Páll A. Þorgeirsson // 16.3 2009 kl. 17:17
Ég óska þér og þjóðinni til hamingju með að nú skuli loks vera komin fram leið og ekki bara leið heldur mjög snjöll leið til aðstoðar fjölskyldum og fyrirtækjum, undirstöðum þjóðfélagsins. Ég vona að þér takist að þoka þessu í gegn og án þess að „öfundarmönnum“ sem höfðu greinilega ekki vit og/eða vilja til að takast á við þessi mál takist að þynna út þessa hugmynd þína með breytingum sem draga úr tilgangi hennar, þá er betur heima setið en af stað farið. Ég styð 100 % þessa hugmynd og mun setja x við D ef þessi hugmynd kemst óbreytt í framkvæmd í ár. Til hamingju með verðandi þingsætið. Hér er greinileg snjall strákur í hugsun þar sem Tryggvi Þór fer og vonandi í verki líka.
D-listinn á NE mun sópa að sér fylgi og spurning hvort VG kemur Steingrími inn
Tryggvi, aftur til hamingju þú hefur minn stuðning ef þú kemur hugmyndinni í framkvæmd óbreyttri -fyrir börnin mín og barnabörn- og reyndar mig líka.
Bestu kveðjur.
Biggi // 16.3 2009 kl. 17:22
Mér líst nú ekkert voða vel á að ríkið komi þeim til hjálpar sem hafa skellt sér í skuldir. Þeir sem hafa verið nægjusamir og ákveðið að fylgja ekki neyslustraumnum þurfa þá að borga hluta af ofneyslu hinna. Það hljómar fyrir mér frekar ósanngjarnt og er ekki hvatning í rétta átt.
Það má vel koma fólki til hjálpar á einhvern hátt og e.t.v. nauðsynlegt að grípa til aðgerða til hjálpar hagkerfinu en ekki með því að fella niður skuldir að mínu mati.
Guðmundur Björnsson // 16.3 2009 kl. 17:27
Þeir einu sem verða „hlunnfarnir“ við þessa aðgerð eru þeir sem hvorki skulda né eiga sparifé. Sá hópur er eflaust ekki mjög stór og yrði eflaust fúll ef að húseignin sem er jú eina spariféð í því tilfelli verður verðlaust þegar helmingur þjóðarinnar verður gjaldþrota.
Fyrir aðra þá sem ekki skulda og eiga innistæður þá ættu þeir að átta sig á því að með því að taka yfir bankana og ábyrgjast innistæður tókum við þar með á okkur Icesave skuldbindingarnar. Hagkvæmast fyrir þjóðarbúið var að láta bankana fara á hausinn og láta alla innistæðueigendur skipta með sér því sem til var í tryggingasjóð innistæðueigenda. Það var ekkert gert og sparifjáreigendum bjargað. Þeim sem áttu í peningamarkaðssjóðunum er búið að bjarga líka þrátt fyrir að sjóðirnir féllu undir skilgreininguna hlutabréf. Á aldrei að koma skuldurum til hjálpar eða á að láta duga að bjarga fjármagninu eins og venjulega???
Mér finnst reyndar persónulega að það eigi að skoða að setja þak á niðurfærsluna td. 10 miljónir.
Kv.
Guðmundur
Sigmar // 16.3 2009 kl. 17:27
Gulli skrifar „Sæll Sigmar þú svarar ekki því sem ég nefndi með að ríkið tryggði allar innistæður í bönkum og kom í veg fyrir að allir sem áttu pening í banka töpuðu sínu og það sma má segja um verðbréfasjóðina þar sem skaðinn var bættur að verulegu leiti. …. Átti að láta alla tapa innistæðum sínum ? “
Fyrirgefðu Gulli sá ekki að einhverju var beint til mín. Nei, bankainnstæður áttu bara að fá lágmarkstryggingu EU að mínu mati. Verðbréfa-bailoutið er ansi mikið rugl líka ef það var kostað af ríkinu (sem er ekki alveg á hreinu). En ég er ekki á móti því að húsnæðiseigendum sé hjálpað sbr. innlegg mitt um félagslega yfirtöku fyrir þá sem vilja.
Þorsteinn // 16.3 2009 kl. 17:29
Þessar tillögur eru brattar, en vel þess virði að skoða nánar. Mér finnst þó að rétt eins og við setjum tekjuviðmið á alls konar bætur sem ríkið greiðir, að það þurfi að hafa í huga að kostnað af slíkum millifærslum sé ekki að óþörfu skellt í súpuna bara af því að reglan sé einföld.
Þessi niðurfærsla væri í raun dulbúin niðurfelling á verðbólguhækkun lána á árinu 2008. Með þessu móti væri staða lána færð til baka um rúmt ár.
Ég verð að segja að út frá persónulegri stöðu þá væri það ólíkt þægilegra líf að sjá fram á að skuldir vegna húsnæðis myndu lækka um 8 millj. eins og yrði í mínu tilviki. 8 millj. kr. lækkun þýddi lækkun í greiðslubyrði um 40 þús. á mánuði. Það þýddi að greiðslubyrði lánanna yrði eins og hún var fyrir rúmu ári. Af því að launin hafa ekkert hækkað á þessu ári, þá ætti maður meiri möguleika á að láta þessa fjárfestingu ganga upp.
Vaxtabætur. Ef tillagan gengi eftir fengi maður um 500 þús. kr. endurgreiðslu á sköttum í stað 398 þús. vaxtabóta (gangi tillagan um 25% hækkun þeirra eftir). Þarna munar 100 þús.
Doddi D // 16.3 2009 kl. 17:32
Þeir sem mæla gegn þessari aðferð á grundvelli réttlætis, gleyma að við skuldarar vorum látnir ábyrgjast innistæður og peningamarkaðssjóði. Var það réttlæti? Þetta snýst ekki um réttlæti heldur nauðsyn.
Ég hefði talið betri útfærslu að skrúfa verðtryggingu til baka um 1 ár, fella hana síðan niður, skrúfa gengislánin tilbaka 1 ár og breyta síðan í krónur og setja vexti niður í 0%.
Það gleymist að ef verðtrygging og vextir halda áfram í 20-25% þá strokast öll niðurfelling út á skömmum tíma.
Hallgrímur // 16.3 2009 kl. 17:43
Sæll Tryggi og þakka þér kærlega að koma fram með fastmótaðar tillögur til lausnar. Það þarf að ræða þetta strax og ná niðurstöðu af eða á, það má engan tíma missa.
Mér leikur forvitni á að heyra hvaða afstöðu þú hafir til myntarinnar. Ekkert fyrirtæki né heimili getur greitt 18% vexti, ég sé ekki betur en að krónan sé ónýt, við þurfum nothæfan gjaldmiðil strax.
Þórhildur // 16.3 2009 kl. 17:44
Sæll Tryggvi.
Þegar kvótinn úr sjávarþorpunum var allur leigður eða seldur í burtu og fólkið varð atvinnulaust flutti það á mölina. Húsin urðu verðlaus og lánin mun hærri en verðgildið. Þá var sagt: Æ, þetta er nú bara gangur lífsins. Nú snýst dæmið við, lánin á höfuðborgarsvæðinu eru hærri en verðgildi eignarinnar. Og íbúarnir sem urðu eftir í sjávarþorpunum eiga að borga. Aftur.
Anton // 16.3 2009 kl. 17:49
Sæll og til hamingju með árangurinn í prófkjörinu og með góðar og sanngjarnar tillögur. Ég á erfitt með að skilja af hverju fólk telur að fjölskylda sem á 60 milljóna eign og 50 milljóna skuld eigi á einhvern hátt minni rétt að fá niðurfærslu skulda en sá sem á 6 milljóna eign og 5 milljóna skuld.
Á sá „ríki“ meiri sök á verðbólgunni ? Nei Á hann meiri sök á gengisfallinu ? Nei Eru ekki eiginir hans að brenna upp í sama hlutfalli og allra hinna án þess að hann hafi nokkuð til saka unnið ? Jú þannig er það eimmitt og ef hjálpa á einhverjum þá á að hjálpa öllum.
Því miður er MJÖG ólíklegt að núverandi ráðstjórn VG og SF muni finna leiðir til að vinna okkur út úr kreppunni. Hennar eina leið er skattlagning fyrirtækja og hinna „ríku“
Hvaða fjölskylda haldið þið að muni bera skattaþungann sú sem á 6 milljóan eignina eða sú sem á 60 milljón króna eignina ?
Þarf nokkuð að spyrja liggur það ekki bara á borðinu að þeir sem eitthvað hafa átt og einhverjar sæmilegar tekjur hafa munu verða látnir borga brúsann ?
Ég mun aldrei sætta mig við það óréttlæti að ég og fjölskylda mín verðum heft í skuldaklafa til frambúðar og látin um leið borga fyrir ykkur hin og að allar hugmyndir til „bjargar“ miðist við þá sem „erfiðast“ eiga !!!!!
Þetta er bein leið til að grafa óbrúanlegar gjár milli þjóðfélagshópa.
Kerfið þarf að vera gagnsætt og einfalt og eins fyrir alla. Það er eina færa leiðin og hún verður greinilega ekki farin með VG og SF.
hey // 16.3 2009 kl. 17:53
Tryggvi
Ég fór nú rangt með tölurnar, en þú leiðréttir það, takk fyrir. Bíð í spennu eftir útskýringunum um Glitni.
Bjarni // 16.3 2009 kl. 17:53
En af hverju má ekki bara selja lánin í burtu eins og þau leggja sig. Gerði Tryggvi það ekki þegar hann seldi félagið sitt sem átti verðlaus hlutabréf og 300 milljóna króna skuld. Tryggvi kann þetta.
Páll A. Þorgeirsson // 16.3 2009 kl. 17:53
Ég má til með að bæta örsmáu við; Þessi mál snúast ekki um það hvort einhver fær meira eða minna út úr þessum hugmyndum Tryggva Þórs. Málið snýst um það að ef ekkert verður að gert þá endum við öll í sama „feninu“ og þá sleppa ekkert frekar þeir skuldlausu, hvort sem þeir eiga skuldlausa risíbúð, kjallaraíbúð eða einbýli sem stendur á sínum grunni þrátt fyrir verðleysið.
Fyrirtækin hrunin, menn atvinnulausir með verðlausar eignir sem þeir geta ekki selt og flúið land eða gert eitthvað ennþá verra, enda sama staða hjá öllum. Sem sagt fullkomið hrun.
Það er með okkur Íslendinga við erum jafn vitrir og heimskir og aðrar þjóðir
…..en þeir sem reyna að gera lítið úr þessum hugmyndum Tryggva Þórs eiga alla mín samúð, hvort sem þeir eru skuldlausir eða skuldarar, þeim vorkenni ég. Sumir gera sér einfaldlega ekki grein fyrir alvöru mála hér á landi og ég vildi þeirra vegna að þeir létu sér nægja að lesa texta þeirra sem gera sér grein fyrir alvöru mála. Kannski stór orð, en ég læt þau samt fljóta með.
Pétur S. Jónsson // 16.3 2009 kl. 17:53
Sæll Tryggvi,
Að aðgerða sé þörf er óumdeilanlegt. Þó fæ ég ekki með nokkru móti séð hvaða sanngirni þessi aðgerð felur í sér.
Ég er einn af þeim sem neitaði að taka þátt í vitleysunni og skuldsetti mig lítið, bæði persónulega og í rekstri fyrirtækisins míns.
Mér líkar tilhugsunin um að mér verði verðlaunað þetta með því að fá að niðugreiða með skattfé (og barnanna minna) mínu óábyrga neyslu annarra, sem og fyrirtækja í samkeppni í réttu hlutfalli við lánagleði þeirra.
Eru ekki til jafnari leiðir til þess að taka á málum?
Sigríður Rut Júlíusdóttir // 16.3 2009 kl. 17:58
Gulli nokkur beinir spurningum til mín. Þó ég vilji síður ræna síðunni hans Tryggva þá langar mig að svara téðum Gulla.
Fyrst spyr Gulli hvort það hafi eitthvað réttlæti verið í því fólgið að ríkið hafi tekið að sér að ábyrgjast allar innistæður í bönkunum þegar bankarnir hrundu. – Nú er ég ekki pólitíkus og þetta var í sjálfu sér pólitísk ákvörðun sem tekin var af sjálfstæðisflokknum og samfylkingunni á sínum tíma að tryggja allar innistæður í bönkum umfram lagaskyldu (lagaskyldan kveður á um 20.880 evrur á hverja kennitölu í hverjum banka). Mín persónulega skoðun skiptir í sjálfu sér engu máli en ég get þó alveg haldið henni á lofti hér, fyrst ég er spurð, að mér finnst að þar hafi verið of langt gengið að verja bæði þá sem áttu 100.000 kr, 10.000.000 eða 10 milljarða á bankabók. Hvort það sé „rétt skoðun“ pólitískt er svo umdeilanlegt en mér finnst að stjórnvöld hafi mátt setja þak. Það þak hefði m.a.s. getað verið nokkuð hátt og samt sem áður hefði það komið flestum til góða. En þetta er bara mín persónulega skoðun og hægt að deila um þetta atriði fram og til baka. Þar fyrir utan er búið að framkvæma þetta de facto (þó að engin lög kveði á um þessa 100% innistæðuvernd) og því ekki hægt að snúa þessu við núna.
Hins vegar mætti Gulli átta sig á því að með þessari 20% niðurskurðartillögu virðist mér sem aftur sé verið að hygla sama hópnum sem áður var bjargað með þessari innistæðu-tryggingar-aðferð fyrri ríkisstjórnar. Þeir sem skulda meira (og eiga þar af leiðandi eignir með meira veðhæfi, þ.e. dýrari eignir) fá mesta eftirgjöf.
Þá má heldur ekki gleyma því að svo virðist (af fréttaflutningi að dæma) að ríkisstjórnin hafi þrýst á að legðir yrðu 11 milljarðar inní Sjóð 9. Það er ýmislegt við það að athuga líka. Ég vil frekar aðstoða þá eignalitlu og skuldugu sem eru í raunverulegu vandræðum.
Næsta spurning Gulla til mín varðaði fyrningartíma skulda eftir gjaldþrot. Staðan núna er að fyrningartími er 10 ár. Hins vegar gátu kröfuhafar viðhaldið skuldinni enn lengur, þ.e. rofið fyrningu með sérstökum aðgerðum á 1o ára fresti.
Skv. nýja frumvarpinu á fyrningarfresturinn að vera 2 ár. Eins og ég skil frumvarpið geta kröfuhafar þó áfram rofið fyrninguna á sama hátt og áður og viðhaldið þannig skuldunum lengur en þessi 2 ár.
Það er mín skoðun að þessi lagabreyting komi helst lögfræðingum til góða sem munu þar með sjá fram á stóraukin verkefni í því að rjúfa fyrningu ýmissa krafna á 2ja ára fresti nú, í stað á 10 ára fresti áður. Sem sagt, á áratug hafa lögmenn 5x meiri verkefni varðandi hverja kröfu en áður var. Það mun hafa í för með sér kostnaðarauka fyrir skuldarana og nei, það finnst mér ekki góð hugmynd.
SJ // 16.3 2009 kl. 18:02
fólk þarf að átta sig á afleiðingum kerfishruns, eignir verða verðlausar, atvinnuleysið fer uppí 30-40% o.s.frv. Það þarf róttækar aðgerðir, ég sé engar raunhæfar tillögur frá Samfylkingunni né VG. Þar virðist stefnan vera að karpa um ESB þangað til kerfið hrynur endanlega.
Jóhann F. Kristjánsson // 16.3 2009 kl. 18:03
Það er deginum ljósara að fólk er almennt ekki að skilja þessar tillögur.
Farið er að þrasa um réttlæti (eins og eitthvert réttlæti sé til um þessar mundir), ekki megi mismuna bla bla bla..
Það er búið að mismuna, og flestir eru að bera skertan hlut frá borði.
Búið er að fara hálfa leið í gegnum bankahrun, gjaldeyriskreppu og nú blasir við algjört hrun.
Tíminn er naumur, lán úr bönkum eða sértækar aðgerðir megna ekki að stöðva hrunið.
Til þess þarf að koma fjármagni í umferð strax.
Eina leiðin er að gefa eftir skuldir og auka þannig ráðstöfunartekjur.
Slík aðgerð er að sjálfsögðu bara plástur á vandann, allar hinar langtímaaðgerðirnar verða að fylgja í kjölfarið.
Er eitthvað erfitt að skilja að 20-40 þúsund krónur í auknar ráðstöfunartekjur á mánuði frá 100 þúsund manns gera 2-4 milljarða í aukna veltu í hagkerfinu?
Halda einhverjir að bankarnir muni rétta skuldugum fyrirtækjum í landinu þá upphæð?
Nei, og þess vegna fara þau á hausinn og þúsundir til viðbótar missa vinnuna ef ekkert er að gert.
SJ // 16.3 2009 kl. 18:13
réttlætinu er kannski náð í huga mussufólksins í VG þegar allt er endanlega hrunið?
hey // 16.3 2009 kl. 18:23
Held að ég sé bara sammála niðurlagi Páls Þorgeirssonar kl 17:53. Ég hef trú á að margir geri einmitt út á þetta. Held að Tryggvi sé ekki einn af þeim. Minnsta kosti leggur hann sig fram um að útskýra hlutina þannig að þeir skiljist líkt og framsóknarformaðurinn gerir.
Siggi // 16.3 2009 kl. 18:23
Enginn a þessu bloggi hefur rokstyt það að alt færi a hliðina ef þetta væri ekki gert. Ef folk getur ekki greit núverandi afborganir þá lengiru bara í láninu þar til þu getur það. Eina sem Tryggvi Populisti sagði við því er að það væri „leiðilegt.“
90% af þessum „vandamala aðilum“ verður bjargað með a lengja í lánum. Þessi 10% sem eru eftir mundi ekki lifa af þó 20% væri afskrifað. Það er otrulega skýr vilji hjá þeim hér sem skulda að vilja þessa leið — að tróða sýnum skuldum up á aðra.
Þessi minni hluti, eins og seðlabankinn syndi fram á, er gríðalega hávær og vill lata alla halda að hér verður alt í kólum nema við minnkum þeirra skuldir.
Lengið í lánunum, eða farið a háusin eins og eðlilegt folk.
Bensi // 16.3 2009 kl. 19:03
Bara að árétta að „ákall um almennar aðgerðir í lánamálum heimilanna“ var borið fram 11. febrúar sl.
Undirritaður og margir aðrir hafa unnið með Hagsmunasamtökum heimilanna http://www.heimilin.is og bloggað um málið. . .
http://blogg.visir.is/bensi/2009/02/11/akall-um-almennar-a%c3%b0ger%c3%b0ir-til-lausnar-a-vanda-heimilanna-og-til-a%c3%b0-affrysta-fasteignamarka%c3%b0inn/
Bori-Gor // 16.3 2009 kl. 19:19
Ég er nú ekkert sérstaklega hrifinn af Tryggva út af hans fortíð síðustu árin, en batandi fólki er best að lifa?
Hinsvegar er ég ekki að átta mig á þessu fólki sem er að bauna á hans stórgóðu tillögur.
Það er veruleg hætta á kerfishruni hérlendis. Að mínum dómi þá er það smá saman byrjað.
Ég skulda lítið og gæti sjálfsagt komist í gegnum þetta EF allt fer ekki hérna á liðina og raunveruleg hætta er á…
Ég þekki fólk frá Serbíu, þar er 50% atvinnuleysi með meðfylgjandi vandamálum. Þar bíður fólkið eftir ESB aðild til að geta flutt burtu og starfað annarsstaðar í Evrópu.
Hérna hefur atvinnuleysið farið frá nokkrum þúsundum upp í 17 þús og fer stighækkandi eftir því sem ástandið versnar.
Kerfið er bilað það þarf að laga það? Þetta er löngu hætt að snúast um eitthvað einstaklings-sanngirnis mál.
Hér varð efnahagslegar hamfarir? Það þarf lausnir fyrir fólkið.
SJ // 16.3 2009 kl. 19:26
Bori-Gor heyr heyr.
Reynir // 16.3 2009 kl. 19:33
Er sammála Rut um að breytingar á gjaldþrotalögum eins og þær eru boðaðar koma til með að renna styrkari stoðum undir starfsöryggi lögfræðinga. Frumvarpið um greiðsluaðlögun sínist vera hliðstætt nokkurskonar líknardeild fyrir þá sem hvort eð er eru búnir að missa allt sitt, en ekki það bjargráð sem látið er í veðri vaka. Stjórnmálamenn virðast seint ætla að skynja
sinn vitjunartíma.
Hvað tillögu Tryggva varðar þá er hún djörf ,ekki síst vegna þeirrar gagnrýni sem
tillögur Sigmundar Davíðs hafa fengið. Hún er hins vegar raunhæf og sennilega sú eina sem
í reynd er framkvæmanleg. Að lokum þetta
Það er ekki hægt að áfellast fólk fyrir að koma sér þaki yfir höfuðið. Það flokkast undir grunn
þarfir hverrar manneskju. Það er alveg sama
hve góðar áætlanir menn gerðu verðbólgan
verðtryggingin og jafnvel atvinnumissir gera
þær að engu. Er þetta það sem menn kalla
fjárglæfra og hverjir eru þá hinir raunverulegu
glæframenn eru það húsbyggendur?
Þess vegna verður líka að taka á verðtryggingunni Tryggvi. En gott hjá þér
Steiner // 16.3 2009 kl. 19:42
Ég er með aðra hugmynd. Seðlabankinn gefur út 1500 milljarða og gefur hverjum einasta Íslendingi 5 milljónir. Þetta gætu verið skuldabréf til langs tíma sem þó væri hægt að nota til að greiða niður skuldir í öllum íslenskum lánastofnunum. Þá er jafnræðis gætt og þeim sem eru í vandræði út af ástandinu geta reddað sér. Ef 5 milljónir bjarga mönnum ekki fyrir horn er líklegt að þeir hafi farið offari og engin ástæða til að gera neitt fyrir þá fyrr en þeir hafa selt eigur sínar. Svona væri jafnræðis líka gætt. Kostnaðurinn við þetta yrði svipaður og niðurfelling skulda þannig að þetta ætti að hafa sambærileg áhrif á gengi krónunnar.
Robert // 16.3 2009 kl. 20:23
Tryggvi segir hér og í kastljósi…
„Niðurstaðan er sú sama fyrir bankann. “
Hann hefur ekkert fyrir sér að segja þetta, og hefur ekki byrt neinar tölur eða rökfærlsu um þetta. Haldið þið virkilega að skera 80% af lánunum sem standa í skilum, niður um 20%, að þessi 20% var í vandræðum borgi up þann mismun? Ég sé ekki betur en að þessi tilaga mundi ekki hjalpa nema 5-10% af skuldurum — og þeim er hægt að hjalpa með því að lengja´i lánunum. Þeim sem það mundi ekki hjalpa mundu heldur ekki lagast við 20% niðurskerðingu.
Þetta er algjor brandari sem virðist vera eins sjalfsagt og að segja það…
Ásta Júlía // 16.3 2009 kl. 20:26
Væri ekki sanngjarnast að taka þessa milljarða, deila í þá með 300.000 og dreifa jafnri tölu á alla Íslendinga? Hvað finnst þér um þá hugmynd?
Kristinn Pétursson // 16.3 2009 kl. 20:30
Sæll Tryggvi. Þið stóðuð ykkur vel í Kastljósinu – þú og Sigríður.
Haltu svona áfram – að útskýra hvað þetta er einföld hugmynd.
Ég fjallað um þetta í þriðja sinn
http://www.kristinnp.blog.is/blog/kristinnp/entry/829978/
kv. KP
Bjarni Kristjánsson // 16.3 2009 kl. 20:37
Sæll Tryggvi.
Það væri gaman að vita hvað þú ætlar að gera fyrir allt fólkið sem er með lán hjá íbúðarlánasjóði (90% af íbúðarlánum).
Munu þessi 20% gilda fyrir þá einstaklinga líka ?
Beta // 16.3 2009 kl. 20:45
Ég væri svo til í að kjósa þig að það hálfa væri nóg. Ég og fólk í minni stöðu sem er að lenda í eignabruna og er ekki tilbúið að láta pína sig með verðtryggingunni mun kjósa fólk sem talaði eins og þú gerðir í Kastljósinu! Áfram Tryggvi!
Beta // 16.3 2009 kl. 20:50
Það er ekki jafnaðarmannastefna að lengja í lánum fólks! Það er ofbeldi og skattpíning! Engin jafnaðarmaður ætti að kjósa fólk sem mælir með lengingu lána! Haldið áfram að leita réttar ykkar farið í mál við nýju bankana og kjósið það fólk sem vill leiðrétta þessar ósanngjörnu álögur! Landið stefnir hvort eð er í gjaldþrot! Af hverju haldið þið að Alþjóða gjaldeyrissjóðurinn sé ekki búin að láta okkur fá lán númer 2? Er engin að spyrja sig að því af hverju það gengur svona seint að gera upp bankana? Halló … nú skulum við kjósa þá sem þjóna hagsmunum okkar sama hvort þeir tilheyra flokkum sem við höfum jafnvel fyrirlitið eða dáð … kjósum þá sem vinna fyrir okkur og þora að koma með lausnir sem virka! Ekki kjósa þá sem velja að velta meiri eymd yfir á fólkið og saka það um að hafa komið þjóðinni á hausinn með flatskjám … veit reyndar ekki hvernig Tryggvi ætlar að tækla Pétur Blöndal en vonandi er flestir á máli Tryggva!
Heiða // 16.3 2009 kl. 20:54
Nenni ekki að lesa öll þessi 94 komment… ef til vill hefur það þegar komið fram sem ég er að velta fyrir mér………
…..er það rétt skilið hjá mér að þú sért á því að fella niður 20% af skuldum allra fyrirtækja líka?
Hvað skuldar t.d sjávarútvegurinn…. eru það ekki einhverjir 500 milljarðar?
Á líka að fella niður skuldir hans um 20% samkvæmt þínum tillögum?
Persónulega finnst mér nóg komið af niðurfellingum skulda þessara risa þarna úti í þjóðfélaginu… og þætti eðlilegra að það væri einblínt á lítil og meðalstór fyrirtæki
Er það hægt samkvæmt þínum tillögum?
Heiða // 16.3 2009 kl. 20:57
ps
Gleymdi… Húseigendur sem þyrftu ekki á þessum niðurskurði að halda hljóta að skila mismuninum aftur inn í hagkerfið okkar…ekki satt?
M.ö.o.. að þó svo að niðurskurðurinn væri flatur og næði yfir þá húseigendur sem etv þurfa ekki á honum að halda þá eru þeir aðilar með meiri eyðslupening…sem er gott fyrir hagkerfið.
Eru útreikningar til um hversu mikið skilar sér út í samfélagið aftur í þess konar formi?
Toni // 16.3 2009 kl. 21:03
Þessi tillaga er með þeim betri sem fram hafa komið hingað til. En hún er ekki eins djörf eins og sumir halda né mun hún skila tilætluðum árangri ein og sér. Ef nýju bankanrnir hafa tekið yfir útlán gömlu bankana með 50% niðurfærslu að jafnaði hafa þeir keypt köttinn í sekknum. Afskriftir á íbúðalánum munu sennilega vera nær 40% en 20% á næstu 18 mánuðum, og þá eru eftir önnur og áhættumeiri lán. Hafið í huga að fasteignalánapakkar ganga kaupum og sölum um allan heim á allt að 22% af upphaflegu „virði“ sínu, og skuldasöfn frá Íslandi eru ekki með þeim „eftirsóttari“ í heiminum. Líklegra til að skila árangri er að gera kröfuhöfum strax ljóst að ekki muni fást meira en 30-40% upp í kröfur vegna fasteignalána og sennilega eitthvað minna fyrir önnur lán. Þeir munu taka því vel enda hafa margir þeirra keypt þessi lán á mun lægra verði. Sparisjóðirnir eru í sömu stöðu og munu semja við sína lánadrottna, ef þeir eru ekki að því nú þegar. Íbúðalánasjóður þarf að gera eitthvað svipað, en þeirra tala verður eitthvað minni.
Niðurfærsla fasteignalána um allt 40% strax er raunhæfur möguleiki sem og afnám á verðtryggingu. Þessar afskriftir lenda á erlendum lánadrottnum, en ekki ríkinu, sem eru búnir að afskrifa stærstan hluta hvort sem er eða munu gera það. Þeirra lánadrottnar eru einnig að færa niður skuldir.
Atvinnuleysi hefur aukist gríðalega og er enn að aukast.
Fjöldi af vel menntuðu fólki er að flytja úr landi og margt af því fólki kemur ekki aftur, en skilur eftir auðar en yfirveðsettar fasteignir.
Það eru mörg þúsund nýrra íbúða víða um land sem ekki seljast. Vandinn er sennilega mestur á höfuðborgarsvæðinu hvað þetta varðar, en fólksflótti af landsbyggðinni mun bresta á líka. Það verða læknar og kennarar sem flytja.
Verðhrun og stórkostlegt greiðslufall er staðreynd næstu missera, ásamt fólksflótta. Gamalt fólk og sjúklingar eru ekki að fara neitt, heldur þeir sem hugsa um það.
Viljum við afskrifa strax og bjarga verðmætum, eða viljum við missa mörg þúsundir manna og kvenna úr landi og taka enn stærri skell seinna?
Það er spurningin sem þarf að svara. Lifið heil.
tryggvi // 16.3 2009 kl. 21:04
Tryggvi er maður dagsins. Gaman að sjá að sjálfstæðisflokkurinn ætlar að taka af skarið og leiða umræðuna. Guð blessi hægrið.
» Sigríður Ingibjörg og Árni Páll sýna úrræðaleysi í málefnum heimilanna - í nafni Samfylkingarinnar Bensi // 16.3 2009 kl. 21:39
[...] Nú kemur Tryggvi Þór Herbertsson fram og tekur skýrt undir kröfuna sem “ákallshópur” setti fram þann 11. febrúar sl. og ég hef talað fyrir í margar vikur. (hér) [...]
Heiður // 16.3 2009 kl. 21:49
þessar framsóknarhugmyndir þínar eru ekkert annað en ATKVÆÐABEITUR ,er ekki hissa á að Alþjóðagjaldeyrissjóðurinn segi NEI.
Hvað er eiginlega að Íslendingum, alltaf tilbúnir að falla fyrir óraunhæfum gylliboðum.
Farið nú að vinna vinnuna ykkar og takið af VERÐTRYGGINGUNA af, EKKI segja mér að það sé ekki hægt, er búin að fá nóg af þessum lygaþvælum.
Hættum að vera auðmjúkir þrælar nokkura kvótabraskara og auðdóna þessa lands.
Frosti // 16.3 2009 kl. 21:51
Tryggvi,
Í Kastljósinu áðan sagðist þú opinn fyrir öðrum leiðum til að ná því markmiði sem þú stefnir að með hugmynd um 20% jafna niðurfærslu skulda.
Hér er ein:
Það er nokkuð einfalt að setja fram skýrar og sanngjarnar reglur um niðurskrift fyrir þá sem raunverulega þurfa á því að halda.
Starfsfólk bankana getur tekið við umsóknum frá fjölskyldum sem standa illa og afgreitt þúsundir umsókna á örfáum vikum.
Hefur þú velt þeirri leið fyrir þér?
Árni Jón // 16.3 2009 kl. 22:01
Tryggvi sér oft kjarnan frá hisminu sem er gott við þessar aðstæður.
Þessi hugmynd er fín, en dálítið fokheld að mínu mati. Hana vantar eftirtalin element að mínu mati:
1. hver skuldari fær einhverja hámarks upphæð niðurfellda af höfuðstól eignarinnar. Upphæðin má ekki vera mismunandi á milli aðila. Ef menn eiga margar íbúðir og stunda leigustarfsemi þá geta menn ekki fengið þetta margoft. Þeir geta bara fengið niðurfellingu einu sinni.
2. það skiptir ekki máli hvar skuldin er, t.a.m. á ríkið ekki skuldbindingar Sparisjóðanna nema að hluta og ekki heldur hjá Frjálsa. Þar gæti komið inn kostnaður inn fyrir ríkið eða kannski gerist það að sjálfum sér. Byr og SpKef eru báðir búnir að biðja um ríkisaðstoð. En þetta væri tæknilegt útfærsluatriði.
3. Skuldin þarf að vera veðlán, sem veitt er fyrir húsnæðisláni, óháð gjaldmiðli.
Töluna í 1 má finna jafnvel út með því að áætla að meðalverðmæti fasteignar sé um 35 milljónir og að sá sem keypti hafi átt að meðaltali 20% útborgun. Það þýðir að við upphaf skuldarinnar hafi verið um 28 milljónir og 20% eru þá 5,6 milljónir sem væri hámarkið.
Menn sjá oft ekki kjarnan hérna fyrir ofan, en það sem verður að koma út úr þessu er að fólk hafi meiri kaupmátt. Þ.e.a.s. við getum ekki verið að eyða öllum laununum eða bótunum okkar í það að fóðra peningamaskínuna. Við verðum að tryggja að fólk sé að eyða peningum í fólk. Ef við gerum það ekki þá lognast allt útaf. Þá munum við ekki geta greitt skatta og ekki geta borgað þjónustuna o.s.frv.
Treysti á þig Tryggvi.
Einar // 16.3 2009 kl. 22:02
Þetta eru ósæmilegar tillögur af fjölmörgum ástæðum. Tvær ástæður þykja ekki fínar en eiga samt við fyrir utan allar hinar:
i) Mundi hafa óvenju slæm áhrif á skynjun fólks á eigin ábyrgð í fjármálum. Ástandið í þeim efnum er arfaslæmt nú þegar. Skýrasta dæmið er að menn kenna ráðgjöfum um eigin ákvarðanir í fjármálum. Í flestum tilfellum var þó ráðgjafinn ‘hjarðhegðun’.Undarlegt hvað margir taka því fagnandi að gerast þjófar undir því yfirskyni að um tæknilegar afskriftir sé að ræða. Grátlegt.
ii) Fasteignaverð er alltof hátt! Það þarf að lækka um a.m.k. helming að nafnverði og það rösklega (Í Reykjavík). Ástæðan er ungt fólk sem á eftir að kaupa sér húsnæði á næstu árum en ekki þeir sem hafa keypt á fáránlegum verðum undanfarin ár. Framsóknarmenn og Tryggvi Þór vilja halda verði uppi með handstýringu af verstu sort sem er hvergi gert í hinum vestræna heimi af augljósum ástæðum. Það hefur ekki heyrst múkk frá þeim þegar sama fasteignaverð hefur hrunið úti á landi síðustu árin.
Þú ert ágætur Tryggvi en í guðs bænum ekki þessa kenningu.
Elín // 16.3 2009 kl. 22:05
Ég hef ekki séð hér nein skýr svör frá síðuhöfundi við því hvort að aðeins sé ætlunin að fella niður 20% af lánum hjá nýju ríkisbönkunum, eða hvort að ætlunin sé að fella einnig niður lán hjá þeim sem eru með húsnæðislán hjá sparisjóðunum, lífeyrissjóðum og ÍLS.
Þessu þarf að svara.
Einnig þarf að svara því hvaða sanngirni er í því að fella niður skuldir af íbúðum sem voru keyptar áður en íbúðaverð fór að hækka verulega. Tökum dæmi:
Íbúð var keypt á 11 milljónir árið 2003. Íbúðin hækkaði hratt í verði og var metin á um 24 milljónir þegar verðið var sem hæst. Íbúðin er núna metin á um 20-22 milljónir. Íbúðalánið hefur vissulega hækkað, en eigandi íbúðarinnar naut líka góðs af verðhækkuninni sem var undanfari hrunsins. Hann hefur í raun engu tapað. Af hverju á þá að lækka skuldir hans um 20 prósent?
Ég held að það ætti að vera hverjum heilvita manni ljóst að það er engin þörf á því að fella niður skuldir hjá t.d. manni sem á 100 milljóna einbýlishús en skuldar 20 milljónir. Hann á 80 milljóna hreina eign. Af hverju ætti ég að borga hærri skatta til að hjálpa honum?
Ef það verður farin einhver niðurfellingarleið verður hún að ganga jafnt yfir allar lánastofnanir, það þurfa að vera einhver eignamörk og það þarf að vera þak á niðurfellingunni. Allt annað er bilun og einn sá ógeðfelldasti pilsfaldakapítalismi sem til er, þar sem hinir fátæku borga fyrir styrki til hinna ríku.
Sigvaldi // 16.3 2009 kl. 22:16
Góðar hugmyndir sem þú kemur fram með og vonandi nærð þú flokknum með þér. Eitthvað verður að gera strax. Ekki er hægt að búast við að núverandi stjórn komi sér saman um nokkuð sem skiptir máli. Samfylkingin er í molum og VG kunna ekki að vera í ríkisstjórn. Fleirri þína líka á þing þá er einhver von.
Jakob-Páll Jóhannsson // 16.3 2009 kl. 22:18
Tek undir hugmyndir Tryggva til handa heimilunum … sem eru í takt við þegar fram komnar hugmyndir Framsóknarflokksins um sérstakar, fljótvirkar, einfaldar, nauðsynlegar og „flatar“ viðnámsaðgerðir.
Þetta væri fyrsta skrefið … en sértækar aðgerðir þyrfti síðar og mikið mikið færri auðvitaðog sumum ekki hægt að bjarga. En engan tíma má missa núna og ekki gefst tími til þess að fara í gegnum mál hvers og eins … þúsundir heimila því það tæki 2-3 ár og brynni akurinn á meðan!
Heimilin verða STRAX AÐ FÁ VIRKA INNSPÝTINGU OG VON … átt eitthvað eftir þegar greitt hefur verið af lánum og þannig auðvitað virkjað aftur innlenda eftirspurn og þannig stuðlað að eðlilegri atvinnuuppbyggingu.
Gleymum ekki að umræddar afskriftir hafa þegar verið bókfærðar í nýju bönkunum er tilfærslan yfir átti sér stað frá þeim er hrundu og því ekki að deila hluta (eða 20%) af þeirri „ívilnun“ (ca 50%) er þar varð til jafnt yfir til heimilanna? Bankarnir eru okkar eign (Ríkisins) og á okkar ábyrgð (heimilanna) – eignir og skuldir.
Nýlega samantekt Seðlabanka sýnir að u.þ.b. 40% heimila landsins er nú þegar brennimerkt þeirri skilgreiningu að helmingurinn á í dag aðeins skuldir. Hinn helmingurinn þolir ekki mikið ennþá … hækkun höfuðstóls lána m/verðbótum og/eða verðmætarýrnun eignarinnar … atvinnumissi og/eða enn skerta greiðslugetu til þess að falla í fyrri hópinn. Efnhagslegum og samfélagslegum margfeldisáhrifum kæmi til „hruns“ stórs hluta heimilanna má nefnilega ekki gleyma. Þá værum ekki lengur BARA að tala 40% heldur munu margfalt fleiri heimili sogast með niður í iðuna … hliðstætt við „kak“ hrun bankana og þúsunda smærra fyrirtækja til þessa.
Gleymum ekki heimili hverra það er í skýrslunni sem helst eru illa staddir en sá aldurshópur dregur venjulega vagninn hjá þjóðfélögum myndar eftirspurn og þannig atvinnu.
Tryggvi kom fram í kastljósi í kvöld og kynnti enn frekar hugmyndir sínar og studdar sterkum rökum. Nýliði í forystu Samfylkingarinnar Sigríður Ingadóttir (s.b.r. niðurstöðu prókjörs í Reykjavík) var þarna í þættinum með Tryggva. Sigríður var kynnt sem andstæðingur hugmynda Tryggva (væntanlega ákveðinn fulltrúi hugmynda Samfylkingarinnar í úrrræðum til bjargar heimilunum). Ekki fannst mér hafa mikið til málanna að leggja annað en almennt tal um trúverðugleika aðgerða, … langtíma hagsmuni barnanna okkar o.v.frv. Hver er ekki sammála um nauðsyn þess og bar hjal hennar vott um takmarkaðan skilning á neyðarástandi og algeran skort á djörfung – því miður.
SAMFYLKINGIN þarf að skilja að það er einmitt þunginn í hugmyndum Tryggva.
Ég styð þær heils hugar en ég er flokksbundinn í Samfylkingunni.
Minn flokkur ER EKKI ENN AÐ SVARA NEYÐARKALLI HEIMILANNA en vonandi mun hann skilja og er þetta áskorun þess efnis.
Einar // 16.3 2009 kl. 22:20
Gangi þessar tillögur eftir munu margir íhuga að flytja úr landi.
Ekki af ómerkilegum ástæðum um hvort einhver íbúð eða húskofi hafi tapast. Nú ekki heldur ef reynst hefur nauðsynlegt að selja LandCruiser bifreiðina á undirverði. Tryggvi þú ert dálitíð fastur í í fasteigna-hagfræði og vantrúaður á getu fólks til að bjarga sér þegar á bjátar.
Nei menn flytja úr landi ef leikreglurnar eru gerðar ónýtar með tillögum þínum – þetta er suður amerísk hagfræði sem þú prédikar en ekki dönsk sem þú ert skólaður í.
SJ // 16.3 2009 kl. 22:27
Tryggvi þú verður að svara þessu. Hvað með þá sem skulda BYR? Eða Íbúðalánasjóði? Já einfaldlega skulda öðrum en nýju bönkunum 3 ? Þetta gengur ekki upp ef það sitja ekki allir við sama borð. Mér lýst vel á þessar tillögur þínar að öllu öðru leiti. Þú verður hinsvegar að svara þessu og taka þetta inní myndina. Annars gengur þetta ekki upp.
Jón Steingrímsson. // 16.3 2009 kl. 22:31
Sæll og til hamingju með prófkjörið. Ég hafði væntingar um að innkoma þín á hið pólitíska svið yrði til góðs og myndi lyfta umræðu um efnahagsmál og fjármál ríkisins á hærra plan. Þetta fyrsta útspil þitt veldur miklum vonbrigðum og ber að mínu mati miklu frekar keim af „popúlisma“ í anda VG frekar en ábyrgu innleggi í umræðuna.
Hvernig í ósköpunum getur þú haldið því fram að þessi aðgerð kosti ekki neitt. Þú átt að vita betur. Hvernig ætlar þú að láta erlenda kröfuhafa bera kostnað af húsnæðislánum ÍLS, lífeyrissjóða og sparisjóða. Kostnaður við 20% niðurfellingu lána þessara aðila er líkast til u.þ.b. 150 mrð. kr. Sá kostnaður getur ekki lent á neinum öðrum en ríkissjóði og lífeyrisþegum. Það liggur fyrir að eftirgjöf af þessum toga mun stór hluti fjárhæðarinnar renna til fjölskyldna sem ekki þurfa á svona gjöfum að halda.
Þess utan gefur þú þér þá forsendu að eftirgjöfin hjá nýju ríkisbönkunum myndi eiga sér stað á kostnað erlendra kröfuhafa gömlu bankanna. Það er mjög vafasöm forsenda. Skv. framkomnum upplýsingum um eignamatið eru lánasöfn metin á því sem talið er liklegt að endurgreiðist af hverju safni fyrir sig. Íbúðalán bankanna eru með bestu lánasöfnum þeirra m.v. veðstöðu. Mikið af þessum lánum er sagt að séu í góðu lagi og niðurfærsla lána sem ekki hafa verið færð niður í eignamatinu verður viðbótarkostnaður sem fellur á nýju bankana og þar með ríkið.
Þessu til viðbótar er síðan kostnaður við niðurfellingu skulda fyrirtækja, sem ekki þurfa á því að halda. Samtals erum við að tala um viðbótarkostnað upp á hundruðir milljarða.
Að mínu mati eru þessar tillögur þínar arfavitlausar og gengdarlaus sóun á takmörkuðum fjármunum ríkisins, ef þær komast til framkvæmda. Þetta er ekki það innlegg í umræðuna sem við þurfum núna. Við þurfum að einbeita okkur að hjálpa þeim sem virkilega þurfa á því að halda.
Í guðana bænum reiknaðu út kostnaðinn við tillögur þínar, mættu í kastljósið og kynntu tölurnar. Þar með verður endanlega hægt að slá þessa bullumræðu út af borðinu.
Helgi Axelsson // 16.3 2009 kl. 22:34
Fall banka og hrun ætti ekki að vera á ábyrgð lántakenda, og óþolandi að þeir taki ábyrgð á gengisfalli, óstjórn og bankakreppu. Fólk fékk rangar pplýsingar frá ráðherrum og bönkum um hvert stefndi. Eftirlit og aðgerðir banka og þess opinbera fórust fyrir, öryggisnetið brást. Greiðslumatið sem verið hefur hluti, og forsemda sérhvers húsnæðislánasamnings er ógilt.
Ég legg til að:
1.Verðtrygging lána vegna íbúðakaupa eða atvinnurekstrar hverskonar verði ekki heimil, nema þá eingöngu tengt bankavísitölu=launavísitölu, sem endurspegli launaþróun almennings í landinu. Þetta verði afturvirkt eins og eðlilegt er eftir það sem áundan er gengið. Vegna íbúðalána mætti hinsvegar miða við vísitölu íbúðaverðs 1 mars, 2008 =100%. Vegna veðhlutfalls lána af söluverði íbúða undanfarin ár eru eftirstöðvar veðlána hvort sem er ekki meira virði en markaðsverð þeirra ef eignin fer í vanskil, og er yfirtekin af lánveitanda, eða fer á uppboð.Fyrir utan spillinguna þegar bankar fara að losa sig við íbúðirnar aftur fyrir slikk, því fáir kaupendur verða á lausu til að kaupa íbúðir á eðlilegu verði af bönkunum.
Neysluvísitalan er furðuvísitala, neyslu sem ýkir verðbólgu um 2/3, og er
einskonar spá sem lætur sjálfan sig rætast, með þeim afleiðingum að
verðbætur á heimili og fyrirtæki í 18 % verðbólgu hérlendis, verða um
1.400-1.500 milljarðar á árinu 2009.
Aftengja síðan lánin launavísitölunni ef við leggum krónunni og tökum
upp dollar, eða evru bjóðist okkur góðir samningar við ESB. Þannig verðum
við með dollar sem valkost, því við verðum að hafa valkosti, meðan ESB er
skoðað, og ekki vera með ótímabærar yfirlýsingar um inngöngu áður, og á
samningaferlinu. Heldur vera í stakk búin að sýna þolinmæði í samningaumleitunum við ESB ef með þarf.
2. Semja um að föstu gengi verði komið á sem fyrst, til að lækka vörur og slá á verðbólguna.Gengið og viðmiðun erlendra lána miðist við myntkörfu þegar gengi dollars er 75-85 krónur (endanlega ákveðið af myntráði) eða Evru?. Til dæmis 1. júlí 2008, og verði leiðrétt afturvirkt til sama tíma..Þar til erlendur gjaldmiðill er tekinn upp, miðist gengi við þetta, og gildi til eins árs í senn. Myntkarfa og verð annarrar myntar en dollars ráðist af markaði út frá dollar eða Evru samanber 1. júlí 2008. Gengið verði síðan leiðrétt miðað við hlutfallslega breytingu á verðmæti útflutnings, miðað við innflutning næsta árs á undan, við ákvarðanatöku 1. júli ár hvert. Myntráð yfirfari út frá faglegum (ekki pólitískum) forsendum aðra æskilega áhrifavalda á gengisákvörðun. Ef forsendur skapast fyrir að taka upp markaðsgengi á krónunni, áður en við tökum aðra mynt í notkun, skal það metið af myntráði á faglegum, áhættulausum forsendum. Það mætti eins taka mið af evru eða gengisvísitölu 1. júlí 2008, og leiðréttast árlega á sama hátt og ofan greinir.
3. Stefnt verði á að vaxtaálag, vextir og stýrivextir verði sömu og í nágrannalöndunum. Til að slá á þenslu, ef með þarf, verði bindiskylda m.a. notuð í staðin fyrir háa vexti. Notum Maastricht-skilyrðin sem markmið á verðstöðugleika og vaxtamun þannig að sambærilegt verði við ESB-lönd.
4. Samið verði við lífeyrissjóði um að þeir selji auðseljanlegustu eignirnar
erlendis og komi með fjármuni aftur inn í landið, gjaldeyrir til að fjármagna lausn á jöklabréfa fallöxinni. Þeir fái ríkisskuldabréf í staðinn, það myndi skila þeim meiri ávöxtun heldur en meðaltalið hefur verið hjá þeim flestum fram til þessa dags. Almenningur og fyrirtæki þurfa að greiða 18% vexti eða 100 milljarða á ári fyrir að draga jöklabréfalausn á langinn.
Með jöklabréfin inni í hagkerfinu erum við í stórtjóni, og lokuð í gjaldeyrishöftum. Hinsvegar með því að aflétta fallöxinni skapast grundvöllur
fyrir lágum vöxtum og raunhæfara gengi, sem mun gera fólki auðveldara að
eignast íbúðir sínar smátt og smátt. Skuldlitlar íbúðir eru líka mikilvægur lífeyrissjóður til elliáranna. Ef fólk missir hinsvegar íbúðir sínar og kemst í þrot, skaðast það ekki eingöngu, heldur lánveitendur líka. Sem svo þurfa aukið fjármagn frá skattborgurum til að þeir haldi velli.Tökum af skarið, svo fólk og fyrirtæki geti gert áætlanir og horft fram á veginn. Kanna þarf umfang jöklabréfa sem ógna gengi og verðlagi, því nefndar hafa verið upphæðir á bilinu 200-500 miljarðar, og semja, að hluta ef erlent fjármagn frá lífeyrissjóðunm dugar ekki.
Lífeyrissjóðir eru opnir fyrir því að koma að endurreisn atvinnulífsins eins
og þeir hafa lýst yfir varðandi Endurreisnarsjóðin, sem er í biðstöðu. Aðkoma þeirra að jöklabréfa lausnini gagnast bæði fyrirtækjum og heimilum vegna vaxta og verðlagsmála eins og allir vita.
haukur // 16.3 2009 kl. 22:48
Hugmyndin er góð. En þú þarft að sannfæra framámenn sjálfstæðisflokksins um ágæti niðurfellingarinnar því þeir virtust áhugalausir, sofandi, sljóir og kvíðafullir þegar þeir voru í ríkisstjórn og virðast margir hverjir ennþá vera á öðrum hnetti.
Ég vona að þú setjir þessa hugmynd ekki bara fram til að safna atkvæðum fyrir þinn flokk, heldur trúir á að hún virki og sért í tilbúinn að berjast fyrir framgangi hennar.
ÓskarJ // 16.3 2009 kl. 22:55
Helsti gallinn við þessa hugmynd er að Samfylkingin er við völd. Og þetta þarf að gerast hið fyrsta!
Þorsteinn R. Þórsson // 16.3 2009 kl. 23:33
Svei, mér þá ég held ég sé að sannfærast um að fullyrðingin fræga um fallvalt-leika lýðræðisins séu orð að sönnu, þ.e.
A democracy cannot exist as a permanent form of government. It can only exist until the voters discover that they can vote themselves largesse from the public treasury. From that moment on, the majority always votes for the candidates promising the most benefits from the public treasury with the result that a democracy always collapses over loose fiscal policy, always followed by a dictatorship.
ÞE // 16.3 2009 kl. 23:38
Þetta er málið Tryggvi og flestir hagfræðingar sem ég hef talað við eru þér sammála! Málið er að við erum með stóran hóp sem kann ekki og getur ekki stjórnað í þessu skrýtna árferði. Eins og þú sagðir við höfum ekki áður staðið í þessum sporum og kannski ekki skrýtið að einhverjir trúi að hlutunum verði bjargað með því að bíða! Samfylkingin er svifasein því hún er ráðalaus. Flokkurinn hefur misst sambandið við hina almennu félaga sem eru að missa þolinmæðina aftur. Það kæmi mér ekki á óvart að sá flokkur fengi umboðið sem lofar því að bregðast hratt við ástandinu, nú duga nefnilega engin vettlingatök eða gegndarlaus illa rökstutt bull eins og Jón Steingrímsson lætur út úr sér hér að ofan að erlendir kröfuhafa beri kostnað af … er ekki allt í lagi. Það er búið að afskrifa Jón hluta þessara lána. Þú hljómar eins og afturhaldsgríslingarnir í lífeyrissjóðunum! Næsta mál á dagsskrá er að segja upp lífeyrissjóðskerfinu í núverandi mynd og byrja upp á nýtt! Power to the people!
Gulli // 16.3 2009 kl. 23:40
Sigríður Rut Júlíusdóttir oft nefnd „stjórnulögfræðingur “ í fjölmiðlum svarar fyrirspurn minni hér að framan um samanburð á réttmæti innistæðutrygginga og því að fella niður 20% flatt á alla skuldara bankanna. Ég þakka henni greinargott svar og hún má eiga það að hún er sjálfri sér samkvæm í svari sínu. Hún segir að flöt niðurskirft væri þá líka að færa þeim enn meira sem ríkið hefur þegar gefið ( orðið „gefið“ er orðalag mitt ) til baka þá innistæðu sem ella hefði tapast við fall bankanna. Ég er sammála þessu en vek einmitt athygli á þessari staðreynd vegan þess að það er efnaða fólkið sem hefur mest á móti því að þeir sem skuldi mikið fái niðurfellingu til jafns við þá er minna skulda. M.ö.o. þeir efnuðu sem þegar hafa þegið stærstu fjárhæðirnar frá ríkissjóði í formi bættra tapaðra innistæða í bönkum er sama fólk og nú sér ofsjónum yfir að þeir sem kunni að standa undir niðurskrift án eftirgjafar fá einnig niðurfellingu. Alveg typiskt að þeir efnameiri fái allt sitt en sjái svo ofsjónum yfir því sem gert er fyrir aðra.
Hitt er svo afar merkilegt sem Sigríður segir um nýja frumvarp ríkisstjórnarinnar sem ætlað er að bæta hag þeirra sem verða gjaldþrota. Hún telur frumvarpið aðallega auka hag lögmanna. Heiðarlegur lögmaður Sigríður Rut sem segir skoðun sína þó hún henti ekki ríkisstjórninni megum við fá að sjá meira af slíku fólki.
Þórður B. Sigurðsson // 16.3 2009 kl. 23:49
Ljómandi fínt Tryggvi.
Hér er hægt að skrá sig í Hagsmunasamtök heimilanna sem hafa verið að tala fyrir þessari hugmyndafræði um nokkurt skeið: http://skraning.heimilin.is/
Reyndar er útfærsla HH öðru vísi en hana má lesa hér: http://www.heimilin.is/varnarthing/index.php?option=com_content&view=article&id=92:tilloegur-um-braeaaegereir-vegna-efnahagskreppunnar&catid=35:samtykktir-ofl&Itemid=69
ÞE // 16.3 2009 kl. 23:54
Nei en það væri gaman fyrst Árni Páll kom að þessu að hann svaraði þessu með firninguna … ekki verið að tryggja skuldara þar og þar má þakka Sigríði Rut … finnst hún ætti að skrifa grein í blöðin!
ÞE // 17.3 2009 kl. 00:01
Átti að vera: þakka Siggu Rut fyrir að benda á þetta með firninguna
siggi // 17.3 2009 kl. 00:08
Líst vel á þessar hugmyndir Tryggvi, ég er nú einn af þeim sem sit uppi með erlent lán á íbúðinni minni og fullt af skuldum, atvinnulaus og sé ekki margar lausnir.
En hverju myndi það breyta fyrir mig að skulda 20% MINNA, voðalega litlu, því miður.
Það sem ég legg til að verði gert er eftirfarandi lausn og kerfi sem ég kynntist þegar ég var við nám í Danörku. Lausnin er svona…..,
Þú ferð með allan skuldapakkan í bankann eða einhverja stofnun á vegum ríkisins og þar verður farið í gegnum þina stöðu, laun og skuldir
Þú greiðir ákveðna prósentu af laununum í skuldir og gerir samning um að þú getur ekki keypt neitt sem kostar yfir 100.000 krónur nema með leyfi bankans á meðan þú ert í þessu kerfi,,, þ.e.a.s þú getur ekki farið og keypt nýjan bíl,, farið í dýra utanlandsferð eða neitt því um líkt nema með samþykki þíns ráðgjafa. Og þú leggur 10% af laununum í sparnað. Þetta gæti verið 5 ára ferli og við lok ferilsins mætti skoða stöðuna á ný og sjá hvað hægt er að gera..
Þetta mundi leysa mín mál og þúsunda annarra fjölskyldna sem eru í vandræðum.
20% niðurfelling mundi ekki gera neitt fyrir þá sem eru virkilega í vandræðum, og þessir aðilar yrðu komnir í sömu klemmu innan tveggja ára.
Auk þess værirðu að fella niður skuldir fullt af fólki sem ekkert þarf á því að halda eins og dekur kynslóðarinnar sem hefur fengið allt gefins, sem er kynslóðin sem er á aldur við Davíð Oddsson og þá ráðamenn sem hafa verið við völd síðustu ár og eru ekki í neinum tengslum við fólk sem fékk verðbóta pakkann í andlitið á versta tíma og mun verða alla ævina að reyna að komast úr því fangelsi….
Þætti vænt um að heyra frá þér varðandi þessar tillögur… ég er menntaður viðskiptafræðingur og tel mig eitthvað vita um hvað þessi mál snúast….
Óli // 17.3 2009 kl. 00:14
kvöldið
Styð Tryggva og fleiri sem koma með alvöru hugmyndir fyrir hinn almenna borgara.
Skil ekki fólk hér að ofan sem talar um gjafir…. ég yrði sáttur ef lánin væri á svipuðu róli og þegar ég tók þau, ég get staðið undir þeim skuldbindingum sem ég setti mig í. Ég lít ekki svo á að ég sé að fá eitthvað gefins þá!
En mér finnst ógeðslegt að borga af þessum lánum í dag, ég tók ekki þessa upphæð að láni. Því vill ég sjá svona tillögur framkvæmdar strax!
Tek fram að ég var með undir 70% veðsetningu í byrjun og er ekki eyðsluseggur.
sigthor // 17.3 2009 kl. 00:21
Öll umræðan hér að ofan snýst um einstaklinga, en hvað með fyrirtækin, hvernig nákvæmlega verður það útfært?
Eiga öll fyrirtæki sem eiga í viðskiptum við bankana að fá 20% niðurfellingu á skuldum?
Jafnvel fyrirtæki eins og Exista og Sjóvá, lyf og heilsa, Actavis? Geri ég ráð fyrir að eitthvað af lánum hljóti að liggja þar… á að lækka þessi lán..hvaða lán og skuldir nákvæmlega á að lækka hjá fyrirtækjum?
Á líka að fella niður skuldir á fyrirtækjum sem voru eingöngu stofnuð til kaupa á hlutabréfum?
Og sagði ekki skattstjóri að þetta væri skattskylt, þar sem þetta væru í raun hlunnind?
Látum vera að hjálpa ríkum einstaklingum með þessu á kostnað hinna verr stöddu, en að færa sig inn í fyrirtæki, eins og N1 sem hefur okrað á Íslendingum í mörg ár, ég get ekki fellt mig við það að þeir fái niðurfelling á skuldum…
Ég er mun hlynntari því að fyrirtækin fari bara í endurskoðun hjá bönkunum og ef hagkvæmt þykir að lækka skuldir þeirra, þá verði það gert að öðrum kosti ekki.
Rúnar // 17.3 2009 kl. 00:57
Sæll Tryggvi,
Þetta er það sem ég er búinn að vera að tuða um síðan hrunið varð að veruleika þ.e að ef ekki yrðu notuð „sterk meðul“ strax þá skapast einfaldlega „svarthol“. Ég held því miður að ráðamenn þurfi nú sem og áður að þreifa á svartholinu áður en þeir trúa á tilvist þess.
Gunnar Tómasson // 17.3 2009 kl. 02:03
Afnám verðtryggingar á lánum myndi koma sér betur fyrir stórskuldara en smáskuldara.
Alveg eins og 20% niðurfelling skulda myndi koma sér betur fyrir stórskuldara en smáskuldara.
En væntanlega myndi fæstum finnast það vera réttlætismál að standa gegn afnámi verðtryggingar vegna þessa – jafnvel þótt þeir séu andvígir 20% niðurfellingu skulda!
Gunnar Kristinn Þórðarson // 17.3 2009 kl. 02:09
Á næstu árum mun það ekki koma neinum vel að afnema verðtrygginu lána, nema þá lánadrottnum.
Skilgreiningar sumra hagrýna á verðhjöðnun finnst mér oft ansi grunn og yfirborðsleg. Þá er litið á að verðhjöðnun skapist vegna síminnkandi eftirspurnar. Hugmyndafræðin gengur út á að fólk hætti að eyða vegna þess að það bíði það þangað til hlutirnir lækki í verði, svo kaupin verði betri. Þetta finnst mér ákaflega þröngsýnt og barnalegt.
Sumir líta til Týnda áratug Japana en þeir prentuðu ógrynni af seðlum sem svo almenningur lagði inn á bók og notuðu ekki í eyðslu. Þess vegna fór peningurinn aldrei almenninlega í hagkerfið og lengdist því kreppan. Þess vegna hafa Bretar íhugað að taka upp neikvæða nafnvexti og tímastimplaða seðla til að koma í veg fyrir það.
Það sem greinir þessa kreppu frá Týnda áratuginum er að allur heimurinn er í kreppu. Japanir bjuggu við þokkalega eftirspurn frá umheiminum, einkum frá Bandaríkjunum. Þessari eftirspurn er ekki til að dreifa í þessari kreppu, og verður hún alvarlegri fyrir vikið. Vegna hnattvæðingarinnar hafa hagrýnar staðhæft að þótt Bandaríkjamenn nái sér á strik, sem sé ólíklegt, þá muni það ekki rétta af efnahag Evrópu, eins og í fyrri skiptin í hagsögunni.
Það sem gerir langvarandi verðhjöðnun líklega í Bandaríkjunum og Evrópu, þ.e.a.s. þar sem hún er ekki orðin þegar staðreynd, er atvinnuleysið. Verðhjöðnun skapar ekki eingöngu atvinnuleysi heldur orsakar atinnuleysi verðhjöðnun; einkum þegar atvinnuleysi eykst með ólíkindum um allan heim. Þetta veldur hrapi í eftirspurn sem leiðir af sér enn meiri verðhjöðnun. Þetta er ekki spurning um einhverja aula markaðssálfræði, um hvernig neytandin hagar sér, heldur eru þetta spurning um hvernig félagslegar staðreyndir hafa áhrif á neyslu fólks. Þegar fólk er atvinnulaust breytist neyslan og dregst gríðarlega saman. Opinberar atvinnuleysistölur í Bandaríkjunum eru 8.1% en hagrýnar telja töluna vera í raun miklu hærri vegna þess hvernig Bandaríkjamenn reikna atvinnuleysið. Þeir taka eingöngu þá með í reikningin sem eru að leita af starfi opinberlega. Sumir vilja meina að raunverulegt atvinnuleysi sé allt að 50% hærra. Við þetta bætist að meðalvinnuvika Bandaríkjamanna er komin niður fyrir 30 klst.
Þótt hagvöxtur myndi hætta að lækka, sem er ólíklegt, myndi atvinnuleysi halda áfram að hækka vegna margfeldisáhrifa í samfélaginu. Þjónusta færist inn á heimilin, og leikskólar og skólaskjól loka eða minnka umsvif sín. Fólk hættir að fara út að borða, eða eyða í dýran mat. Verslanir minnka umsvif sín sem og öll þjónusta. Þetta skilar sér í síauknu atvinnuleysi. Þótt atvinnuleysi á Íslandi sé um 10% er það raunverulega amk 5-7% hærra sé það hugsað nokkrar vikur fram í tímann. Þetta minnkar eftirspurn og veldur verðhjöðnun.
Svo er það farið með gjörvallan heiminn. Þetta snýst ekki um einhverja aulalega markaðssálfræði, heldur um nauðsyn, og hvernig fólk bregst við í neyð. Í neyð gerir fólk allt til þess að lifa af, þ.m.t. að minnka lífsgæði og neyslu.
Lárus Sigurðsson // 17.3 2009 kl. 02:43
Mér sýnist samfylkingin vera búin að gefast upp í málinu. Það verður allt farið fjandans til þegar hún loksins staulast til að taka einhverja ákvörðun.(umræðustjórnmál?) Ég er bara ekki að sjá fyrir mér að hún hafi eitthvað áfram að gera í ríkisstjórn. Ég var bjartsýnn með þetta samstarf, en ekki lengur. Ég held að vg,d og b verði að taka sig saman og leysa þessi mál í hvelli. Það verður að skilja samfó eftir, eina sem þau hafa til málana að leggja er tuð um ESB,mun bjarga öllu. Ég efast ekki um að ESB geti verið góður kostur í framtíðinni, en það er bara ekki að gerast á morgun, svo það er fáranlegt að þrugla um það akkúrat núna. Það er bráðavandi og við honum verður að bregðast STRAX. En það er alveg ljóst að samræmis verður að gæta við afskriftirnar, hvort sem þú ert með lán hjá ríkisbönkunum,sparisjóðum eða lífeyrissjóðum. Þessi aðgerð mun duga til að ég standi í lappirnar þó að ég sé á skertum launum. Ef ekkert verður gert verður þetta nánast vonlaust. En það munu þúsundir verða farnir þá leið á undan mér. Fyrir mitt leiti hef ég ekki minnstan áhuga á að búa hér áfram ef allt fer á versta veg, hvað þá að fá að búa áfram í íbúðinni sem ég átti, upp á náð og miskun bankans, aldrei, hann getur þá bara átt hana,ég fer þá bara annað,Laus úr átthagafjötrum. Það sama heyri ég frá ungu fólki í dag. Ég veit um fullt af fólki sem er þegar farið af landi brott það sem af er ári.
Helgi Axelsson // 17.3 2009 kl. 07:11
Annar vínkill sem vert er að skoða er lánasamningarnir og greiðslumatið sem er hluti samningana, halda samningarnir lögformlega? Forsemdurnar sem lántakendur höfðu, og upplýsingar um stöðu efnahags og bankamála voru falskar og matreiddar af bönkunum. Ekki nóg með það, því æðstu ráðamenn þjóðarinnar sögðu marg oft opinberlega, ekkert væri að óttast. Nú halda pólitíkusar að að það gangi siðferðilega og fyrir æðstu dómstólum að hækka afborganir umfram það sem samið var um einhliða, vegna leyndrar óráðsíu bankanna, án eftirlits sömu ráðamanna og sögðu almenningi að allt væri í stakasta lagi.
gunni // 17.3 2009 kl. 07:43
hugmyndin er fín en hvað með þá sem ekki skulduðu krónu í gömlu bönkunum og eru með allt sitt í sparisjóðum og öðru, þarf ekkert að hugsa um þá eða á bara að hugsa um suma enn ekki alla.
SJ // 17.3 2009 kl. 09:07
Lárus Sigurðsson, tek undir allt sem þú segir heilshugar. Samfylkingin lengir í lánum og þrefar um ESB þangað til allt er farið endanlega á hliðina.
SJ // 17.3 2009 kl. 09:10
Tryggvi verður að svara þessu með lán í öðrum bönkum/sparisjóðum. Ef þetta á að ganga upp og fá stuðning þjóðarinnar þá þarf þetta að ná á alla staði.
Steini // 17.3 2009 kl. 09:48
Ef þessi leið yrði farin að færa niður öll fasteignaveðlán um 20% eða um verðbólguna 2008, að þá mætti um leið hafa hlutina þannig að sá sem ætti kröfuna, banki eða Íbúðalánasj., eignaðist ákveðna hlutdeild í þeirri fasteign sem væri um að ræða.
Sá eignarhlutur yrði í eigu viðkomandi banka og ÍLS á komandi árum. Yrði eignfærður í stað lækkunarinnar á láninu. Þessi eignarhlutur yrði seldur með tíð og tíma, kannski að lokinni endurgreiðslu á láninu.
Ef bankarnir yrðu seldir, myndi þessi eignarhlutur í íbúðum landsmanna ekki flytjast til nýrra eigenda, heldur færast til ÍLS.
Þess vegna er mikilvægt að færa öll fasteignaveðlán yfir í ÍLS áður en svona lækkun yrði gerð.
Bjarni Kjartansson // 17.3 2009 kl. 10:39
Ég setti inn færslu á svæði Þráins Bertelssonar um sama efni.
Ástæða þess, að ég kysi frekar þessa aðferðafræði er, að þá væri um leið VIÐURKENNT, að þjóðin var beitt blekkingum og verulega brotið á SAMNINGSRÉTTINDUM manna.
Þar lýsi ég í nokkrum orðum, hvernig farið var í fyrstu gegn þjóð okkar þegar Lífeyrissjóum var leyft, að ,,dreyfa áhættu“ eins og það var látið heita á sínum tíma. Menn fengu að lána erlendum aðilum og kaupa erlend verðbréf.
Þetta leyfi var svo misnotað,– eins og svo margt sem gert var af góðum hug í frómum tilgangi að leysa höft af mönnum,–gegn þjóð okkar með því að yfirkeyra þol Krónu okkar og þannig fella gegnið og hækka þannig HÖFUÐSTÓLA lána innlendra. Með þeim hætti lagaðist ,,eigin fjár hlutfall“ sjóðanna og menn gátu blásið til aðalfundar með reikningana vel út lítandi.
Sama gerðist í bankagamblinu.
Ársfjórðungslega var ráðist á gegnið og gert svo stórkarlalega ða allir tóku eftir ,,patren“ í útliti línurita um gegnisvísitölu.
Því vil ég skrúfa einfaldlega verðtryggingarvísitöluna (auðvelt að finna út reiknistuðulinn) aftur til 01.01.1998 í það minnsta.
Þetta er svona nokkuð misjafnlega mikið, allt eftir því hvenær lán var tekið en hér er um algerlega korrekt aðferðafræði að ræða þar sem ekki er mismunað með nokkrum hætti.
Viðurkenningin og afnám Verðtryggingar er lágmark sem hægt er að fara fram á það felst í þessari gerð.
SVo í forbifarten.
EKKI stuðla að því að menn greiði offjár inn í sparisjóði eða fyrirtæki, sem ekki hafa skilað inn bónusum og ,,fyrirfram teknum ARÐI!!!!“
Ef það verður gert verður allt brjálað.
Kjósendur setja því miður = milli fjárglæframannana og Sjálfstæðisflokkins.
AFnemum þau hugrennignartengsl.
Með tilhlökkun að vinna með þér á Landsfundi.
Miðbæjaríahldið
Anton // 17.3 2009 kl. 12:58
Ég vil biðja fólk að hugleiða eina af aðalástæðum vandans, verðtrygginguna. Eg við byggjum ekki við verðtryggingu lána væru heimilin ekki í þessum vanda. Af hverju eigum við ein þjóða að búa við það ranglæti sem verðtrygging lána skapar við þessar aðstæður ?
VG og SF munu vafalítið skoða málin uns allir eru fluttir á brott.
Meira að segja Steingrímur skalli hefur skilning á þessu eða hafið hann í stjórnarandstöðu en nú vill hann bara skoða afnám verðtryggingarinnar.
Ef verðtryggingin er afnumin munu þeir hagnast mest á því sem skuldsettastir eru ! Er það eitthvað vandamál ? Auðvitað ekki það er bara sanngjarnt og eðlilegt og því eru vafalaust flestir sammála.
Þess vegna er það svo undarlegt að 20% niðurfærsla skulda sem hefur nákvæmlega sömu áhrif virðist fara mikið fyrir brjóstið á þeim sem telja sig jafnari en aðrir eða hæfari til þess en aðrir að segja hverjir séu í erfiðleikum og hverjir ekki !!
Því miður er að koma á daginn að VG og SF eru gjörsamlega óhæf til að stjórna landinu.
Við rífum okkur ekki uppúr þessari lægð með því að koma fólki í stórum hópum á féló ! undir verndarhendi heilagrar Jóhönnu.
Ráð VG og SF munu kljúfa þessa þjóð um aldur og ævi ef hjálpin verður bundin við þá einu sem VG og SF telja þess virði að fá hjálp.
Nei reglurnar verða að vera almennar og gilda eins um alla.
20% niðurfærsla skulda er sanngjörn leið og einföld og kostar minna en allar aðrar.
Til viðbótar hefur hún það í för með sér umfram leiðir VG og SF að fólk eignast aftur fjármagn og getur farið að byggja upp sjálft sína eigin framtíð.
Þannig vinnum við okkur útúr kreppunni í stað þess að setjast að á sósílanum í skjóli VG og SF.
Þessi vinstrivillustefnuleysi og skilningsskortur á hagfræði gæti orðið okkur óbærilega þungt og viðvarandi ok.
Nú þurfa íslendingar að hugsa um börnin sín og framtíðina.
20% niðurfærsla skulda er besta lausnin hingaðtil og jafnframt sú sanngjarnasta.
Málið þolir enga bið !!!
Framsóknarflokkkurinn getur ekki stutt stjórn sem veður með okkur öll inn í viðvarandi skuldahelsi.
Gísli Baldvinsson // 17.3 2009 kl. 13:20
Þú hefur væntanlega séð þetta:
-
Flöt niðurfelling á fimmtungi skulda þeirra sem geta staðið í skilum
er ómarkviss og afar dýr aðgerð. Líklegt að kostnaður upp á um 600
milljarða falli á ríkissjóð og þar með almenning í formi aukinna
skattbyrða. Hugmyndin gengur út á að leika Hróa Hött, bara með öfugum
formerkjum því þeir sem skulda mest, yfirleitt stór fyrirtæki og
tekjuhæstu einstaklingar, fá langmesta niðurfellingu. Verið væri að
flytja fjármuni frá almenningi til eigenda fyrirtækja óháð stöðu
fyrirtækjanna. En af því staða bæði heimila og fyrirtækja er mjög ólík
væri drjúgum hluta kostnaðarins varið til að fella niður skuldir hjá
þeim sem ekki þurfa á slíku að halda. Niðurfærslan dugar hinsvegar
ekki þeim sem verst eru staddir svo þar þarf sértækar aðgerðir til
viðbótar. Sá stóraukni kostnaður sem af þessu hlýst lendir á svo beint
á ríkissjóði.
Hér gildir svo sannarlega hið fornkveðna: Ef eitthvað hljómar of gott
til að vera satt þá er það líklega ekki satt. En nú fara tímar
kosningaloforðanna og töfralausnanna í hönd.
Af hverju er flöt niðurfærsla ekki ókeypis heldur kostar líklega um
600 milljarða?
Töframennirnir segja að af því skuldirnar voru fluttar frá gömlu
bönkunum yfir í þá nýju með svo mikill varúðarniðurfærslu þá sé hægt
að færa þær niður yfir línuna og auknar heimtur og greiðsluvilji hjá
þeim sem ella hefðu farið í þrot og verið að fullu afskrifaðir, vegi
upp á móti.
Til að þetta gangi upp þyrftu afskriftalíkurnar á öllu lánasafninu,
bæði hjá einstaklingum og fyrirtækjum og eftir ólíkum tegundum lána,
að vera mjög líkar. Staðreyndin er sú að staðan er mjög ólík eins og
fyrstu niðurstöður rannsóknar Seðlabankans á gögnum um heimilin
staðfestir. Sama á við um fyrirtækin. Þess vegna mun verulegur hluti
kostnaðarins við niðurfærsluna renna til þeirra sem ekki þurfa á hjálp
að halda á meðan hún dugar ekki til að bjarga þeim sem verst eru
settir. Stór hluti þeirra afskrifta sem búið er að gera ráð fyrir við
varúðarniðurfærslu á flutningi mun því koma fram eftir sem áður eða að
grípa verður til annarra aðgerða samhliða. Áætlað að er að
kostnaðurinn geti verið um 600 milljarðar um um 8 milljónir á hverja
fjögurra manna fjölskyldu í landinu. En af þessu eru aðeins um 150
milljarðar vegna heimilanna, 450 milljarðar vegna fyrirtækja. Uppfært
mat gæti legið fyrir innan skamms. Kostnaðurinn veikir stöðu bankanna
sem þessu nemur og þar sem það er ríkisins að endurfjármagna þá lendir
kosntaðurinn að endanum á skattgreiðendum.
Af hverju er flöt niðurfærsla ekki einföld aðgerð?
Töframennirnar segja að helsti kostur aðgerðarinnar sé einfaldleiki
hennar og skjót framkvæmd. Ef staða allra skuldara væri lík og allar
skuldir heimila og fyrirtækja hefðu verið fluttar með
varúðarniðurfærslu frá gömlu bönkunum sem fóru í þrot og yfir í nýju
ríkisbankana mætti færa rök fyrir einfaldleikanum.
En staða heimila og fyrirtækja er svo ólík að eftir sem áður yrði að
fara yfir hvert tilfelli og grípa til viðbótaraðgerða og sá kostnaður
leggst ofan á niðurfærslukostnaðinn. Svo er öllu ósvarað um hvað gera
á við skuldir í eigu annarra en nýju ríkisbankanna. Hver borgar fyrir
flata niðurfærslu hjá Sparisjóðunum, Íbúðalánasjóði og öðrum
fjármálastofnunum, svo sem í gömlu bönkunum?
Afhverju samrýmist flöt niðurfærsla ekki samkomulaginu við
Alþjóðagjaldeyrissjóðinn?
Forsendan fyrir því að viðskipti Íslands við umheiminn og aðgangur að
alþjóðlegum lánsfjármörkuðum verði með eðlilegum hætti er að sátt sé
um uppgjör gömlu bankanna við erlenda og innlenda kröfuhafa. Með
neyðarlögunum voru innlán gerð að forgangskröfum og sú ráðstöfun hlaut
staðfestingu Alþjóðagjaldeyrissjóðsins í samkomulagi hans við íslensk
stjórnvöld. Það er ótvíræður hagur þjóðarinnar að eignum í þrotabúi
bankanna verði deilt til þeirra sem eiga löglegar kröfur á þá. Vegna
þessu vinna tvö óháð alþjóðleg endurskoðunarfyrirtæki á mati á þeim
lánasöfnum sem flutt eru frá gömlu bönkunum til nýju bankanna. Stærstu
fyrirtækjalán eru metin hvert fyrir sig og ítarlegt úrtak tekið úr
öðrum lánapökkun, þeirra á meðal skuldum heimilanna. Verðamat mun því
byggja á mati á því hvað hver og einn lántaki getur greitt og gert er
ráð fyrir að fjöldi lántaka standi við sínar skuldbindingar að fullu.
Allar tilraunir til að velta frekari kostnaði, t.d. vegna flats
niðurskurðar án tillits til stöðu, yfir á kröfuhafa, hvort sem er
innlenda eða erlenda eru í raun bara frestun á kostnaði frekar en
niðurfelling. Kröfuhafar munu sækja rétt sinn fyrir dómstólum með
alvarlegum afleiðingum fyrir alþjóðaviðskipti okkar og þar með
atvinnulíf og nýsköpun. Í samkomulaginu við Alþjóðagjaldeyrissjóðinn
er beinlínis gert ráð fyrir því ríkið og þar með skattgreiðendur, taki
ekki á sig frekari byrðar en sem nemur skilgreindum skuldbindingum og
endurfjármögnun banka og seðlabanka. Hundruð milljarða baggi vegna
niðurfærslu skulda yrði hrein viðbót.
Afhverju gæti flöt niðurfærsla alveg eins dregið úr heimtum eins og aukið þær?
Töframennirnir gefa sér þá forsenda, án þess að til sé fordæmi til að
vísa í, að almenn niðurfærsla auki almennt greiðsluvilja bæði
einstaklinga og fyrirtækja og bæti þannig heimtur af lánasöfnum.
Talsmennirnir líta því framhjá þeim freistnivanda (e. moral hazard)
sem felst í því að ráðstafa miklum fjármunum samfélagsins til þeirra
sem ekki þurfa á því að halda eða sem verðlaun til þeirra sem mesta
áhættu hafa tekið. Afleiðingin gæti orðið minni greiðsluvilji og
þrýstingur á frekari niðurfærslur á öðrum lánum til að gæta jafnræðis.
Í þessu sambandi ber líka að gjalda varhug við því þegar svona
hugmyndum er hampað af aðilum sem tengjast nánum viðskipta- eða
fjölskylduböndum stórum og skuldsettum fyrirtækjum í landinu. Slík
fyrirtæki og þar með eigendahópur þeirra, yrði stærsti þiggjandi
niðurfærslugjafa af almannafé óháð stöðu þeirra að öðru leyti.
Magnús // 17.3 2009 kl. 13:31
Uppáhalds frasinn minn þessa dagana er frá Willem Buiter. Kallaði aðgerðirnar til bjargar AIG „moral hazard maximising strategy“.
Anna Margrét Bjarnadóttir // 17.3 2009 kl. 16:31
Sæll Tryggvi nú er Hrannar Björn Arnarsson aðstoðamaður forsætisráðherra gagngrýni á að tillögur þínar 20% flatan niðurskurð muni kosta um 600 milljarða – 8 milljónir á hverja 4 manna fjölskyldu. Hvað segir þú um það?
Linda // 17.3 2009 kl. 18:01
húrra!!! loksins eitthvað sem vert er að kjósa og hugsa um.
Loksins er hugsað í lausnum fyrir okkur sem höfum alla tíð reynt eftir fremsta megni að standa við okkar skuldbindingar og reynum allt til þess að eiga þak yfir höfuðið… réttlátt og ekki réttlátt?? Hvað er réttlátt í þessari stöðu sem landið er í? Af því að einhver ákvað að leigja í stað þess að kaupa þýðir það ekki að sá sem keypti að honum ætti að hegna. … og lausnin sem var stungið upp á, að selja… ER það í boði í dag??? Eru fasteignir að seljast?
Málefnalegt ….. ef þessi lausn og rökstuðningur er ekki málefnalegur, hvað er það þá?
Vona svo heitt og innilega að þessi tillaga verði að raunveruleika, þá amk sé ég smá ljós við endann…
Bensi // 17.3 2009 kl. 22:01
Til hamingju með málefnaleg viðbrögð sem sannarlega hafa komið fram. Það er hins vegar ekki hægt að segja um ráðherrana í ríkissjórninni . . .
. . . höldum áfram með málið – - meðan enginn kemur með neina aðra né betri . . . lausn
Kv.
Bensi
Gissur // 18.3 2009 kl. 00:48
Fella niður 20% af skuldum er mismunun sem stenst væntanlega ekki stjórnarskrá þar sem að þeir sem hafa sýnt ráðdeild og greitt niður skuldir í góðæri og eða eiga skuldlitlar eða skuldlausar eignir fá ekki meðgjöf sem er verið að veita þeim sem voru á neyslufylleríi.
Frekar að laga gjaldþrotalögin þannig að fólk eigi sér viðreisnar von, t.d með því að fólk hafi forgang á að leigja sitt húsnæði í 2 ár sem væri sá tími sem tæki fólk að losna við gjaldþrotið og gæti það síða keypt eignina aftur, þetta gæti verið líka varanleg lausn þ.e.a.s ef bankar fara að haga útlánum eins og menn.
Fyrirtæki sem hafa verið í sukki eiga að sjálfsögðu að fara á hausinn til að rýma til fyrir betur reknum og arðvænlegri fyrirtækjum, bönkum er það ljóst hver þessi fyrirtæki eru, stundum þarf að brenna sinu til að grasið fái rými til að vaxa.
PETUR Þ // 18.3 2009 kl. 06:39
Það sem mér finnst stór klikkað hvernig ríkistjórnin svarar fyrir sig –þessi kenning Tryggva er mun úthugsaðri leið en ríkistjórnin vill viðurkenna og 20%ENDA ERU ÞETTA PENINGAR SEM RÍKISTJÓRNIN FÆR ALDREI – fyrst bankarnir afskrifuðu heiðarlegt eignasafn landsmanna um 20 til 100% þá er ekki hægt að senda ´sparsömu og heiðarlegu fólki reikninginn endalaust VIÐ ERUM AÐ FARA Á HAUSINN Í HAUST MEÐ MEIRA ATVINNULEISI .ÉG mun ekki kjósa jóhönnu og steingrím í næstu kosningu– tískuskoðanir þeirra fara brátt úr tísku og látið STJÓRNARFÓLK hótfyndni vera í þessu árferði.
Anna Margrét // 18.3 2009 kl. 20:08
Gissur skelfilegt að lesa fordómafull skrif þín! Það er ekki bara fólk sem hefur verið á neyslufylleríi sem er að tapa á bankakreppunni!! Það er fullt af venjulegu fólki fjölskyldufólki sem er skuldsett og það getur verið af mörgum ástæðum. Til dæmis lágum tekjum! Ég hef sko ekki verið á neinu neyslufylleríi! Ég er einstæð móðir með langveikt barn sem var veikt meiri hluta ársins 2008. Bankakreppan fer skelfilega með minn fjárhag. Ég skuldaði áður innan við 65% af fasteign minni en nú hefur hún lækkað í verði um leið og lánin hafa hækkað, þannig að nú stend ég uppi með ekkert í höndunum. Ég hef alltaf lifað mjög sparlega og aldrei borist á enda stend ég algjörlega ein félagslega með barn sem hefur verið mikið veikt. Ekkert neyslufyllerí hér á ferð. 20% lækkun mundi hjálpa mér mjög mikið.
Gissur // 18.3 2009 kl. 21:51
Sammála þér Margrét, sukkið bitnar harðast á fólki eins og þér sem hafa ekkert til þess unnið og þú er fólkið sem á að fá hjálp en það gengur ekki með því að gefa sukkurum miljarða.
Hver á að borga 20% niðurfellingu íbúðaskulda hjá Íbúðalánasjóði, sparisjóðunum og lífeyrissjóðum? Væntanlega ríkið og lífeirissjóðir, hvaðan verða þeir peningar teknir? heilbrigðis og félagslega kerfinu, lífeyristekjum eða hvað?
Ég held að þú yrðir mun verri sett eftir 20% niðurfellingu heldur en án hennar.
Þú yrðir betur sett ef ríkið gæti farið að hjálpa þeim sem hafa staðið sig og þurfa á hjálp að halda, eins og þér.
Tillaga Tryggva kostar okkur 600.000 til 800.000 miljónir af skattfé og lífeyrissjóðum og það er óvíst að kröfuhafar gömlu bankana samþykki þessa niðurfellingu á skuldum, þeir sem munu græða mest á þessu eru samflokksmenn mínir, sjálfstæðismenn, sem hafa rústað annar þessum ágæta flokki.
Það voru hagfræðilegir draumóramenn með alskonar gráður sem komu okkur á kaldan klaka og ég hef ekki mikkla trú á, eins og staðan er í dag, að þeir kunni að koma okkur til bjargar. Það sem vantar alltaf í allar hagfræðikenningar frjálhyggjufræðimanna er peningasýki/fíkn (t.d eins og áfengissýki, spilafíkn o.s.f) það verður allt leyfilegt til að safna að sér griljónum til að svala fíkninni og þá er ég og þú engin fyrirstaða.
Anna Margrét // 18.3 2009 kl. 23:54
Gísli menn eru ekki á einu máli með hvort að tillaga Framsóknarmanna og Tryggva kosti svona mikið. En eitt er víst að nóg erum við búin að bíða fólkið í landinu eftir aðgerðum stjórnvalda sem láta ekki á sér kræla. Fólkið er að missa eignir sínar núna og það er ekki hægt að bíða lengur eftir aðgerðum. Margir eru farnir til Noregs eða annarra landa og enn fleiri eru að taka ákvörðun um að fara. Það þaf að gera eitthvað fyrir fólkið strax. Það þolir enga bið. Flöt 20% niðurfelling er það eina vitræna sem hefur komið út úr umræðu undanfarinna mánaða.
am // 19.3 2009 kl. 00:37
Mér skilst að forsaga málsins sé þessi:
1. Lán gömlu bankanna voru færð á nafnvirði í bókhaldi nýju bankanna.
2. Um leið voru 50% (?) af nafnvirði fært á afskriftareikning.
Ef forsagan var þessi, þá er einungis um einfalt bókhaldsatriði að ræða:
Niðurfelling skulda lækkar stöðuna á afskrifareikningi.
Hún kostar ríkissjóð ekki krónu.
Rita ummæli