Andstreymis

Ummæli (25)

•   Unnur Guðmundsdóttir // 7.2 2010 kl. 13:36

  Stefán: Sammála „varnarliðið“ man þegar Dabbi fór til Amríku og hélt að hann gæti reddað
  því að „varnarliðið“ færi ekki burt!!!

•   Þór Eysteinsson // 7.2 2010 kl. 14:02

  Stefán, þetta eru athyglisverðar vangaveltur og má búast við fjörugum viðbrögðum hér! Ég held það sé ljóst að hernám Breta 1940, og síðar „hervernd“ BNA 1941 og út síðari heimstyrjöld hafi verið óhjákvæmilegir atburðir af ýmsum sökum. Herverndarsamningurinn 1941 kom til, tel ég, vegna þess að Bretastjórn (og þá fyrst og fremst Churchill) sá það sem tækifæri til að draga bandarískan herafla nær Evrópu og að endingu til þátttöku í stríðinu. Þetta var hálfu ári fyrir Pearl Harbor, en Roosevelt var að hluta til í tuskið. Þessi herverndarsamningur var síðan uppskriftin að því sem síðar kom, en ég vil benda þér á að á tímabilinu 1946-51 var í raun það skipulag í varnarmálum Íslands sem þú telur að hefði verið heppilegast, þ.e. NATO hafði aðgang að Keflavíkurvelli og öðru sem til þurfti en engan her í landinu. Kóreu-stríðið og kaldara kalt stríð var það sem nefnt var sem réttlæting fyrir varnarsamningnum 1951, en auðvitað má spá í það hvort það hafi í raun verið brýnn gjörningur. Þess má geta að BNA gerði í þeim viðræðum mun meiri kröfur en fallist var á, og er sagt að formaður Sjálfstæðisflokksins, Ólafur Thors, hafi sem forsætisráðherra sagt nei við kröfum BNA um 90 ára afnot af Hvalfirði og Keflavík og fleira í þeim dúr. Það er ómögulegt að segja hvað gerst hefði ef ekki hefði verið varnarlið í landinu, frá hernaðarlegu sjónarmiði; það verða að teljast akademískar vangaveltur í besta falli. Hins vegar er spurningin um efnahagslega og menningarlegar etc afleiðingar þess að við vorum með bandarískt varnarlið í landinu (og yfirgnæfandi meirihluti þjóðarinar var fylgjandi því) í meira en 50 ár umhugsunarverð. Ég veit ekki hvort hægt er að rökræða þá spurningu nú á þessum tíma af nokkru viti á Íslandi, þar sem þetta stendur okkur of nærri í tíma og menn í skotgröfum ennþá. En mig grunar að þegar það verður hægt, muni niðurstöðurnar verða í þeim dúr sem þú nefnir, ef menn ganga til verks með fræðilegum hætti. Það er engri þjóð til hagsbóta til lengdar að hafa erlendan her í landinu og ég held það séu næg gögn til að sýna það, en á hinn bóginn kom aldrei til greina að stofna innlendan her, þar sem Íslendingar hefðu kannski efni á að kaupa einn skriðdreka og nokkrar byssur með því að loka helstu menntastofnunum landsins. En eftir stendur samt hvernig við viljum tryggja varnir og öryggi þjóðarinar. Þátttaka í alþjóðasamtökum eins og NATO og ESB er þar lausnin.

•   Stefán Snævarr // 7.2 2010 kl. 14:33

  Þór það er rangt að yfirgnæfandi meirihluti þjóðarinnar hafi verið fylgjandi herveru allan tínann. Kaninn var mjög óvinsæll á árunum 1951-1956, skoðanakönnun 1955 eða svo sýndi að 48% var á móti, 28% með. Þá var Kaninn lokaður inn á Velli. þannig að komið var í veg fyrir endalausa árekstra dáta og heimamanna. Sú lokun dró úr óvinsældum hersins, Ungverjalandsinnrás Sovét jók vinsældir hans mjög. Um 1971 þegar vinstristjórnin vildi reka Kanann úr landi var líklega um 60% á móti því en vinsældir Kanans minnkuðu aftur á dögum þorskastríðsins, skoðanakannanir þá sýndu að hlutfallslega jafn margir voru með og móti honum.
  Vallarkaninn gat aldrei varið Ísland, t.d. ekki gegn hryðjuverkaárás. Íslendingar þurfa öfluga víkingasveit til að verjast slíku. Það er það eina sem ég er sammála Birni Bjarnasyni um, vona ég.
  Að ganga í ESB er líka öryggisatriði, Nató er á fallanda fæti og ESB mun koma í staðinn sem Evrópu-Nató.

•   Þór Eysteinsson // 7.2 2010 kl. 15:00

  Stefán, ég tók mið af alþingiskosningum, ekki skoðanakönnunum, sem á þessum tíma voru misjafnar að gæðum. Kosningar, ekki kannanir, gilda, og það var yfirgnæfandi meirihluti á Alþingi Íslendinga fyrir varnarsamningnum á öllum þessum tíma, nema etv. 1956. Það má deila um það hvort „Vallarkaninn“, þ.e. hermennirnir sem staðsettir voru á Keflavíkurflugvelli, hefðu dugað einir til að verja landið gegn árásum; það er blessunarlega aðeins akademísk umræða sem aldrei fæst svar við. En hins vegar er okkur nauðsyn á að hafa öfluga löggæslu og réttarkerfi, en 18 ára seta Sjálfstæðisflokksins í dómsmálaráðuneytinu skilaði því sem við búum við nú. Á þeim tíma var vart fermetra af nýju fangelsisplássi bætt við, svo dæmi sé tekið, og freistandi að velta fyrir sér hvers vegna, meðan alls kyns bitlingar voru settir á, og um skipanir dómara þarf ekki að nefna. Við sitjum uppi með nánast gagnslaust og vanhæft kerfi til að fást við þann vanda sem við blasir, og engum treystandi sem að því kemur. Spyrjum að leikslokum varðandi NATO, og margt sem mætti betur fara þar, en það er rétt að lítið hefur verið rætt um hlut öryggismála í umræðunni um væntanlega aðild okkar að ESB.

•   Stefán Snævarr // 7.2 2010 kl. 15:00

  Breytti ýmsu í færslunni.

•   Stefán Snævarr // 7.2 2010 kl. 15:04

  Þór, Framsóknarmenn voru klofnir í afstöðunni til hersins, bæði innan Alþýðuflokks og Sjálfsstæðisflokks voru menn sem voru á móti hernum. Flestir sem eru nógu gamlir til að muna 1951 segja að yfirgnæfandi meirihhluti Íslendinga hafi verið á móti endurkomu hersins. En ljóst er að fylgi við og móti veru hans sveiflaðist mjög alveg þangað til um 1980 þegar menn hættu að nenna að rökræða herveruna.

•   Þór Eysteinsson // 7.2 2010 kl. 15:13

  Vil bæta því við að það var W Bush og hans ráðgjafar sem tóku af skarið um að ekki væri þörf á varnarliði á Íslandi lengur, og reyndar hafði sú skoðun ríkt um nokkurt skeið í Washington DC fyrir þann tíma (jafnvel allt frá dögum Bush eldri). Viðbrögð Alvaldsins og forystu FLokksins almennt við þeirri ákvörðun eru fróðleg, eftir á að hyggja. Þau sýna viðhorf þeirra til umheimsins og alþjóðlegrar samvinnu á jafnréttisgrundvelli. Það hentar þeim flokki betur að hafa erlent herlið á grundvelli tvíhliða samnings við eitt stórveldi í landinu en að sækja um aðild að ESB, með þeim réttindum og skyldum (einnig á sviði öryggismála) sem því fylgir. Þessi stefna þeirra er gjaldþrota, þar sem ljóst er að stórveldið getur algerlega haft sína hentisemi og túlkað samninginn eftir sínu höfði eins og BNA hefur gert.

•   Þór Eysteinsson // 7.2 2010 kl. 15:23

  Stefán, varnarsamningnum var aldrei sagt upp með ákvörðun Alþingis, og hann er reyndar enn í gildi, þótt BNA hafi einhliða breytt framkvæmdinni með því að kalla herliðið heim (og reyndar brúka í annað…). Ég efa ekki að menn voru ósammála um þetta í öllum flokkum, og máski var í raun á stundum minnihluti meðal almennings fyrir setu varnarliðsins í landinu. Reyndar var ekki hægt að ræða um nokkur hlut af viti í íslenskri pólitík framan af frá 1951 án þess að menn færu í skotgrafir um hermálið; það er þess vert að ræða þann skaða sem þetta olli fyrir orðræðuna í landinu almennt. En eftir stendur að Alþingi ræður, og það tók aldrei þá ákvörðun að vísa varnarliðinu úr landi eða segja upp varnarsamningnum við BNA, því það var í raun aldrei meirihluti fyrir því á þinginu. Veit ekki hvort það er meirihluti fyrir uppsögn nú, efast um það, enda hefur víst þingið öðrum hnöppum að hneppa!

•   joi // 7.2 2010 kl. 17:06

  Mikil minnimáttarkennd hjá vel menntuðum manni. Það er sorglegt.

  Mikið af því fólki sem vann störf fyrir herinn gerði það af samviskusemi.

  Minni á að alls kyns þjónusta herliðsins s.s. þyrluþjónustan sá um aðstoð við björgun hundruða mannslífa. íslendingar hefðu getað lært mikið af bandaríska hernum meðan hann var hér, en því miður mátti það ekki.

  Hvort það efnahagsástand sem hér ríkir sé hægt að tengja brotthvarfi bandaríska hersins skal ég ekki segja til um. Finnst það þó frekar langsótt skýring.

  Í stuttu máli sagt, dæmir þessi söguskýring þín vankunnáttu þína á efnahagsmálum og samfélagsgerð, frekar heldur en uppljóstrun á því hversu illa Bandaríkjamenn fóru með þjóðina meðan á dvöl þeirra stóð.

•   Stefán Snævarr // 7.2 2010 kl. 17:41

  Joi, þetta eru ekkert annað en útúrsnúningar og dónaskapur, t.d. að þú skulir væna mig um vanþekkinmgu. Þú þekkir mig ekki og átt ekkert með að staðhæfa neitt um sálarástand mitt.
  Ég sagði ekkert um að herin hefði farið illa með fólk á Íslandi, ég hrósaði BNA fyrir að hafa láitð eiga sig að velta vinstrstjórninni 1956-9. Ég efast ekkert um að margt fólk sem hjá hernum vann hafi unnið af samviskusemi en herinn skapaði, kannski gegn vilja sínum, gervihagkerfi sem var íslandi stórhættulegt til langframa.
  Hvað þyrlubjargarnir Kanans varðar vil ég segja að vegna þeirra létu íslendingar það dankast að verða sér út um almennilegar þyrlur til að bjarga fólki í neyð, stóluðu á Kanann eins og fólk sem ekki vill verða fullorðið og taka ábyrgð á eigin gerðum.

•   Kaldi // 7.2 2010 kl. 18:49

  Það er áhugavert að velta fyrir hvað hefði orðið ef þeir hefðu fengið Hvalfjörðinn í 90 ár. Þar hefði væntanlega risið mikil flotastöð fyrir herskip og kjarnorkukafbáta með öllu því sem tilheyrir. Stór skipasmíðastöð? Flotkvíar og mikill varnarviðbúnaður norðan og sunnan Hvalfjarðar. Hundruðir íbúa Hvalfjarðar og nærsveita í vinnu hjá hernum. Kannski væri risinn þar myndarlegur smábær í dag? Engar málbræðslur í dag á Grundartanga. Kannski væri Kaninn hér enn????!!

•   Stefán Snævarr // 7.2 2010 kl. 19:16

  Mikið hefði það verið æðislegt Kaldi. Ísland orðið enn meira útibú frá BNA en í raunveruleikanum. Ísland hefði bara orðið eins og Guam og Okinawa, paradís á jörð.
  Í fullri alvöru: íslendingar hefðu orðið háðari Kananum en dópisti púsjernum sínum, í besta falli hefði þeir orðið feitir þrælar. En það er kannski öllu fórnandi fyrir efnahagsgróða að þínu áliti, kaldi?

•   Kaldi // 7.2 2010 kl. 20:23

  Nei, Stefán þú misskilur mig. Var ekki að mæla með þessu, bara varpa fram því hvað hefði getað orðið.

  Stundum er gaman að velta fyrir sér sögunni í þessu ljósi. Reyndar væri áhugavert að sjá hvaða skjöl eru til varðandi hugsanlega uppbyggingu í Hvalfirði. Bandaríkjamenn og/eða NATO hljóta að hafa velt þessu fyrir sér og lagt einhver plön. Það voru gríðarleg umsvif þarna í stríðinu og mikil uppbygging sem lítil merki sjást um í dag. Og í öll árin kalda stríðsins var NATO með olíubirgðastöð í firðinum. En hvað ef NATO/USA hefðu fengið fjörðinn til 90 ára??? Það er jú söguleg staðreynd að það var falast eftir þesu. Segjum frá 1950. Það væru þá enn eftir 30 ár af þeim samning. Kjarnorkukafbátalægi, fjöllin við fjörðinn sprengd út og þeim breytt í loftvarnabyrgi. Hugsanlega herflugvöllur við Grundartanga? Önnur flotastöð á Austfjörðum, segjum Seyðisfirði og ekkert álver risið enn á Reyðarfirð og engin Kárahnjúkavirkjun?

  Kannski líka herflugvöllur/flotastöð í Eyjafirði?

  Það má alveg pæla í þessu. Við gátum nefnilega gengið miklu lengra í samningum við NATO/USA á sínum tíma og blóðmjólkað þessa kaldastríðsbelju miklu meir en við gerðum.

•   joi // 7.2 2010 kl. 20:52

  Af hverju er þá verið að skera niður í þyrlusveitinni núna þegar herinn er farinn? Er það ekki hernum að kenna líka?

  Held að Íslendingar hafi farið ágætlega út úr samskiptum sínum við herinn, þó auðvitað hafi mátt gera margt öðruvísi. Þú verður engu að síður að setja hlutina í samhengi við þá tíma sem herinn var hérna, kalda stríðið og hluti tengdu því.

  En að kenna landgönguliðum BNA um að hafa spillt íslensku efnahagslífi er fráleitt. Við vorum alveg fullfær um að gera það án aðstoðar Bandaríkjamanna.

  Þú segir að fyrir stríð hafi Íslendingar verið þekktir fyrir hitt og þetta. Staðreynd málsins er sú að Ísland var mjög fátæk þjóð fyrir síðari heimsstyrjöldina. Eins skrýtið og það kann að hljóma, þá lyfti síðari heimsstyrjöldin okkur að vissu marki upp úr fátæktinni.

  Annars ættirðu að leita þér hjálpar. Þessi skrif þín eru með þeim hætti að þau eru varla svaraverð.

•   Hrolli // 7.2 2010 kl. 22:06

  Þetta er merkileg pæling.Á mínu heimili var herseta illa séð og áhyggjur vegna áhrifa hennar á landið .Pabbi keypti samt rússnenskt sjónvarp og stórt loftnet til að við gætum notið dýrðarinnar . Í fljótu bragði held ég að áhrif hafi frekar haft jákvæð áhrif þó vissulegahafi slæðst margt óæskilegt en áhugaverður vinkill? Sjálfur er ég ameríkusinnaður jeppakall og valdi BNA fyrir aldamót sem aðsetur líður´vel með það takk fyrir pistla

•   Þór Eysteinsson // 8.2 2010 kl. 00:38

  Ég held það sé reyndar hægt að taka undir með joi að bandaríski heraflinn er svo sem enginn sökudólgur hér í þessari umræðu. Það er einnig rétt að Ísland stóð mjög illa efnahagslega fyrir hernámið 1940. Það eru hins vegar viðbrögð Íslendinga við veru varnarliðsins í efnahagslegu og menningarlegu tilliti sem Stefán var að velta fyrir sér. Þolir það ekki nánari skoðun? Mörg íslensk fyrirtæki voru með einokunaraðstöðu í viðskiptum við varnarliðið, og misnotuðu þá aðstöðu síðan í íslensku samfélagi. Það voru íslensk stjórnvöld sem kusu að hafa þannig fyrirkomulag hlutanna, en það er ljóst að þetta var uppspretta spillingar og hafði þau áhrif sem Stefán rakti á viðskiptasiðferði í landinu. Íslensk stjórnvöld virtust stundum líta á Mannvirkjasjóð NATO, og ekki síður ríkissjóð BNA, sem einskonar félagsmálastofnun fyrir íslenskt efnahagslíf uns bandalagsþjóðirnar í NATO sögðu hingað og ekki lengra, við borgum ekki meir. Nú er svo komið að BNA nennir varla að hafa sendiherra hér eftir langa sögu samskipta af þessu tagi við okkur. Þetta og fleira tengt þessu er þess virði að skoða og ræða, og skætingur og dónaskapur í garð Stefáns Snævarrs hjálpar ekkert í því, sérstaklega þegar menn þora ekki að koma fram undir nafni.

•   Stefán Snævarr // 8.2 2010 kl. 09:15

  Takk Þór að miklu leyti sammála. Dónaskapur Joa er fáséður og ekki svara verður. Honum finnst það hið besta mál að Íslendingar höfðu um áraraðir betlað þyrluaðstoð frá Könunum, hegðað sér eins og smábörn sem geta ekki gert neitt sjálf.
  Auðvitað græddu Íslendingar á Bretum og Könum til skamms tíma en til langs tíma var hersetan efnahagslega skaðvænleg, alla vega bruguðust ráðamenn við henni með hætti sem olli miklum skaða þegar fram í sótti. Í lagi hefði verið að hafa her hér 1940 tilo 1946, það var bæði efnahagslega og pólitískt rétt (vegna stríðsins), eftir það óþarfi, rétt að skipa málum eins og þau voru 1946-1951.

•   colbert // 8.2 2010 kl. 11:48

  Einu sinni var íslendingur sem vann hjá kananum á Vellinum. Þar starfaði hann á trésmíðaverkstede.
  Dag hvern að loknum vinnudegi ók hann heimleiðis á hjólbörum fullum af sagi. Við vallarhliðið leituðu kanarnir altaf samviskusamlega að þýfi í saginu, en fundu aldrei neitt. Þeir gættu ekki að því, að maðurinn mætti aldrei akandi hjólbörum til vinnu, enda sennilega önnur vakt í hliðinu.
  Maður þessi sá öllum sveitarfélögum á Suðurnesjum og víðar fyrir hjólbörum og komst í góð efni.
  Í gamla daga, áður enn Íslendingar komust í útrásarvíking, höfðu menn gaman af að segja þessa þjóðsögu og aðrar svipaðar. Hún lýsir vel hlutskifti — eða öllu heldur fantasíu — litla mannsis í kanabransanum.
  Það ætti að reisa risastóra styttu við Keflavíkurveginn í stíl social realisma af þessari alþýðuhetju akandi hjólbörum fullum af sagi.

•   Stefán Snævarr // 8.2 2010 kl. 14:36

  Gott Colbert. En sýnir ekki dæmið hvernig Kanaveran spillti mönnum? Venjulegt fólk varð að þjófum, menn byrja á hjólböruþjófnaði og enda sem bankaræningjar, ræna eigin banka.

•   Andri Haraldsson // 9.2 2010 kl. 13:41

  Sæll Stefán.

  Þetta er ágætis pæling, en hún er svolítið ‘reductionist.’ Við vitum ekkert hvernig landinu hefði vegnað án hersetunnar. Það er alltaf mjög hættulegt að fara í svona pælingar varðandi „það sem hefði getað orðið“ — leiðir næstum ósjálfrátt í einhvers konar ‘historical revisionism’ þar sem það sem gerðist er skoðað í gegnum linsu síðari tíma og skoðanir fólks á nútímanum er það eina sem í raun er verið að ræða (NB, er ekki að meina að þetta sér neikvætt, bara að það þarf mikið af upplýsingum til að gera þetta svo rétt sé).

  T.d., þá er engin spurning að vera hersins var leið til að fá erlent fjármagn inn í landið, á tímum þegar fjármagnsflutningar milli landa og erlendar fjárfestingar voru ekki eins og er í dag. Eins var nú ýmislegt sem hafðist af því að hafa herinn, eins og t.d., stuðningur í útfærslu landhelginnar.

  Það má heldur ekki gleyma að mikið af þeim innviðum sem byggðust í þjóðfélaginu byggðust vegna þess að tól og tæki voru flutt inn til að vinna fyrir herinn. Þannig byggðust vegir og bryggjur með þessum tólum og bátar og skip voru keypt. Flutningar til og frá landinu voru öruggari.

  Rökin sem þú færir á móti eru erfiðari viðfangs. Við sjáum að landið þroskaðist ekki, og að hér tók við innlendur smáborgaraaðall sem heimti háa rentu af landslýð. Bæði í skjóli einokunar, og með því að fresta nauðsynlegum umbótum á stjórnkerfinu, til að tryggja að fáir innmúraðir hefðu töglin og haldirnar. Ísland, með öðrum orðum, þroskaðist ekki sem lýðræðisland.

  Það sem ég held að sé ofsagt er að þetta hafi gerst vegna þess að hér var her. Við höfum enga ástæðu til að ætla að hér hefði byggst upp Shangri-La ef ekki hefði verið herinn. Mér finnst allt eins líklegt að þjóðin hefði bara lopið fátækt úr skel eins og hún hafði gert í nokkur hundruð ár á undan. Sama fólkið hefði verið við völd og það hefði nýtt sér þau völd til að tryggja sér hlutfallslega betri afkomu. Það sem hefði verið öðruvísi var bara að þjóðin var fátækari. Hér er mikilvægt að líta á önnur lönd sem voru nýfrjáls frá nýlenduherrum og sá samanburður sýnir að lýðræðisleg þróun hefur oftast verið veikburða.
  Semsagt, ég sé ekki að herinn einn hafi valdið því hvernig Ísland þróaðist. Almenn velsæld jókst gífurlega þessi 65 ár sem lýðveldið var og hét. Kannski stuðlaði herinn að henni með miklum hætti, og kannski varð hún til þess að fólk varð værukærara en ella. En það er í meira lagi revisionist að halda að sú værukærð, skammsýni og undantekningarhugsunarháttur (e. exceptionalism) sem olli efnahagshruninu sé eitthvað nýtt í íslenskum genum. Gunnar Hámundarson frá Hlíðarenda var haldinn þessu meini, sem og Gísli Súrsson, og Egill Skallagrímsson (og ég gæti slengt inn Jóni Arasyni og hans niðjum). Landið hefur lengi þjáðst af þeirri trú að það sé púkó að vera í samfélagi mannanna og leyfa reglum að stjórna samskiptum fólks.

  En, svo ég komi aftur að því sem ég sagði fyrst — þetta er mjög hættuleg aðferðafræði til að meta áhrif einstakra þátta í fortíðinni, án samhengi samtíðar sinnar, á hvernig heilt þjóðfélag þróaðist. En það er samt skemmtilegt. Vantar bara vínglas og vindil.

•   Stefán Snævarr // 9.2 2010 kl. 21:59

  Athyglisvert eins og þín ummæli ávallt eru, Andri.

•   Þór Eysteinsson // 10.2 2010 kl. 01:21

  Ég er sammála mörgu sem Andri nefnir, og ekki hafði komið fram áður. Hernámið rauf einangrun Íslands í efnahagslegu og tæknilegu tilliti, en kosnaðurinn við það var meðal annars krónísk verðbólga og efnahagserfiðleikar sem því fylgdi í marga áratugi á eftir. Íslenskt hagkerfi einfaldlega þoldi ekki það gífurlega innflæði fjármagns, og aukinar eftirspurnar eftir vörum, þjónustu og vinnuafli sem fylgdi hernáminu. Það er alls ekki ljóst að við höfum „grætt“ á hernáminu og síðar varnarsamningnum sem þjóðfélag þegar upp er staðið. Hins vegar er enginn að segja að hér hefði byggst upp Shangri-La án varnarliðsins, langt í frá, og við hefðum ekki getað notað veru þess sem „leverage“ í deilum við aðrar NATO þjóðir um hluti eins og landhelgismál, eins og þó var gert. Stefán var að velta fyrir sér efnahagslegum og menningarlegum afleiðingum þessarar sögu, og mér sýnist það fullkomlega eðlilegt umræðuefni. En auðvitað verður að skoða þá hluti í sínu sögulega samhengi og við samtíðina. Við höfum dæmi um önnur eylönd sem hafa búið við það að erlendur her hefur haft þar langvarandi setu, og reynslan af því blendin. Svo höfum við nágranna okkar, Færeyinga, sem ekki höfðu erlendan her í meira en 50 ár eins og við, en að vísu tengsl við Dani. Þar er t.d. forsenda fyrir samanburði, en vitanlega verður að taka tillit þá til sögunar og aðstæðna að öðru leiti.

•   Andri Haraldsson // 10.2 2010 kl. 04:13

  Þór-

  Ég er mjög sammála að hluti af enduruppbyggingu Íslands, og stofnun nýs lýðveldis, er að skoða og skilja sögu þjóðarinnar.

  Ég er hins vegar ekki viss um að það sé réttur eða góður útgangspunktur að mála skrattann í fánalitum BNA. Einar Benediktsson segir í Einræðum Starkaðar: „Við skrum og við skál í skotsilfri bruðla ég hjarta míns auði.“ Ef Íslendingar eru sekir um slíkt þá hafa þeir gert það á sínum eigin forsendum.

  Það er landinu jafnmikilvægt og áður að skilja að það er lítið og að heimurinn er stór. Það á ekkert skilið við að hafa minnimáttarkennd, heldur er nauðsynlegt til að hægt sé að skapa menningu og mannlíf sem leyfir Íslendingum að njóta þeirra auðæva sem þjóðin á, og leyfir fólkinu í landinu að njóta lífsins án þess að þurfa að halda á floti mjög stórum hópi fólks sem ekki leggur nokkuð af mörkum.

  Án vafa þá hefur þjóðin liðið fyrir það að utanríkisstefnan var byggð á hermangi sem leyfði smáum hópi fólks að efnast, og nota svo þann hagnað til að skekkja bæði athafnalíf og menningu þjóðarinnar. Mikilvægt að slíkt sé skoðað; ég er bara hræddur við röksemdarfærsluna: að vegna þess að við höfðum það svo gott út af hernum þá höfum við haft það slæmt.

•   Stefán Snævarr // 10.2 2010 kl. 08:21

  Þór það var einhver hernaðarle nærvera á Færeyjum, sérstaklega á stríðsárunum. En ekkert sammanborið við Ísland, samt hafa Færeyjingar plummað sig vel. Njóta kannski Dana en það er umdeilt, margir telja að þeir hafi gert mikil efnahagsmistök vegna þess að þeir trystu því að Danir myndu redda þeim og urðu kærulausir samanber hrunið um 1990.
  Eitt er að herinn heima stuðlaði að ofurvaldi ríkisins í efnahagslífinu, ríkið tók stríðsgróðann og fjárfesti í vitlleysu nýsköpunartogurum, hermangið var helmingaskiptafyrirbæri þar sem ríkisstjórnir FLokks og Framsóknar skiptu því á milli sín.

•   Stefán Snævarr // 10.2 2010 kl. 11:51

  Hefði lífssæld orðið minni á herlausu Íslandi þótt hagsæld hefði kannski verið minni? Efast um það, þær ógnarhröðu breytingar sem herinn kallaði yfir landslýð ollu reglurofi og firringu, mannskepnan er ekki forrituð fyrir mjög hraðar breytingar.

Rita ummæli