Páll Ásgeir Ásgeirsson

Um helgina fékk ég að fara tvisvar upp á Snæfellsjökul í blíðuveðri. Fyrst í fjögurra manna rannsóknarleiðangri sem hafði það verkefni að kanna leiðina á jökulinn úr Eysteinsdal vegna fyrirhugaðrar fjöldagöngu FÍ um sólstöður. Rannsókn leiddi í ljós góðar aðstæður og seint á föstudagskvöld lagði hópur 251 farþega og fararstjóra af stað á þetta fagra fjall. Frá bílastæði í Eysteinsdal eru 4.5 km. upp í skarðið milli jökulþúfnanna. Þar stóð hópurinn þegar klukkan var rúmlega eitt um nóttina og naut einstakrar veðurblíðu í rétt um 1400 metra hæð. Breiðafjörður og Faxaflói eins og fjólubláir speglar og lengst í vestri roðaði miðnætursólin hvel Eiríksjökuls og Langjökuls. Fjallgarður Snæfellsness minnti á skörðótta hrygglengju með hvítum flekkjum við Helgrindur, Tröllatinda og Ljósufjöll.

Allt þetta hefði ég getað fest á mynd ef myndavélin mín væri ekki biluð í viðgerð hjá Beco og því verð ég að styðjast við minnið. Eggert og Bjarni voru líka myndavélarlausir í júlí 1753 þegar þeir gengu á fjallið fyrstir manna svo ég er alveg rólegur.

Á leiðinni niður kom sólin upp yfir Reiphólsfjöllum handan Breiðafjarðar og jökullinn logaði rétt eins og segir í væmnum texta dægurlagsins. Við gengum í leiðslu á rauðum snjó og náttúran öll sundraðist í tryllingslegum litaskiptum. Stundir eins og þessar fylla náttúruunnendur auðmýkt og þakklæti fyrir að fá að vera á staðnum í stundinni, í núinu.

Svo fórum við ofan og ókum til Reykjavíkur um morguninn. Það bar fátt til tíðinda. Menn átu kex og skiptust á skemmtisögum til að halda bílstjóra vakandi en hann færði sig samt í farþegasætið við Hítará og svaf sem steinn væri það sem eftir var.

Á sunnudaginn þann næsta fer ég norður á Strandir og fæ að ganga þar í nærri viku á slóðum útilegumanna og galdramanna fyrir Ferðafélag Íslands. Það er eina fjöldahreyfingin sem eykst fylgi á þessum viðsjárverðu tímum.

Bloggarar eiga alltaf að segja sannleikann. En sannleikurinn mun ekki gera yður frjálsa heldur ærulausa. Um þessar mundir er höfundur þessarar bloggsíðu á kafi í verkefnum sem tengjast útivist, ferðalögum og íslenskri náttúru. Dagar líða án þess að ég lesi blöðin nema stöku fyrirsögn, heyri lítið í útvarpi og sé enn minna af sjónvarpi. Ef ég á að hafa áhuga á fréttum dagsins þá verð ég að gera mér upp þann áhuga. Að feika það. Það er sannleikurinn og best að segja hann.

Samt er eitt og annað í fréttum sem tuðgjarn og ákafur bloggari gæti vel tjáð sig um. Íslenskir bankamenn reynast vera fégráðugir þjófar. Ríkissaksóknari er talinn óhæfur og Eva Joly er ekki vinsæl hjá þeim sem hún á að rannsaka. Þeir siga lögfræðingum sínum á hana.

Ég hef augu mín til fjallanna.

Ég fór í herjans mikinn rannsóknarleiðangur sem kostaði göngur og giljabrölt um staði eins og Rjúpnafellsgil, Þröngárkróka, Ljósárbrýr og Fauskatorfur. Sveittur og skítugur á leiðinni í bæinn aftur sá ég forsíðu Fréttablaðsins á gólfinu á Hlíðarenda á Hvolsvelli. Þar stóð að nú þyrfti að loka Þjóðleikhúsinu í tvö leikár.

Ja hvur djöfullinn, hugsaði ég – efnislega en ekki orðrétt.

Ég hafði nokkrar áhyggjur af musteri leiklistarinnar við Hverfisgötu alveg vestur undir Þjórsá þegar ég sannfrétti að þarna væri Fréttablaðið að stauta sig í gegnum þriggja ára gamla skýrslu þýskra sérfræðinga um ástand Þjóðleikhússins. Þeir sögðu – efnislega en ekki orðrétt- að húsið væri ónýtt. Þessi skýrsla lá á skrifborðinu mínu í meira en ár þangað til ég henti henni í ruslið í fyrra.  Ég vil ekki gera lítið úr áliti hinna þýsku sérfræðinga sem hafa sennilega rétt fyrir sér en hugmyndin um að leggja par milljarða í viðgerðir á Þjóðleikhúsinu á sama tíma og menn eru að spá í að lækka örorkubætur er ekki rétt vel tímasett.

Auðvitað á að gera við Þjóðleikhúsið þegar betur stendur í seglin. Þessi skýrsla hefur sjálfsagt legið efst í þykkum bunka af áþekkum skýrslum um Þjóðleikhúsið, Ríkisútvarpið, Þjóðskjalasafnið eða Þjóðminjasafnið. Það er vinsælt sport ráðherra sem vilja forðast óþægilega umræðu eða forstöðumanna sem vilja skapa þrýsting á ráðherra að láta vinna skýrslu. Eða fá álit starfshóps. Eða eitthvað.

Það sem er virkilega vont við þessa skýrslu er að umræða um hana núna leggur vopn í hendur þeirra fjandmanna lista og menningarstarfsemi sem verða sífellt háværari þegar rætt er um niðurskurð. Hópur manna telur að forgangsmál að skrúfa fyrir Sinfóníuna, loka leikhúsunum og hætta að styrkja allar listir í kreppu. Hann er stór og hávær og ekki síður hættulegur samfélaginu en útrásarvíkingar. Við eigum frekar að reyna að þagga niður í þeim en að rétta þeim gjallarhorn.

„&fjögur ár líða og loks er allt endanlega í steik

& loforðin fínu þau reyndust öll tómt djöfuls feik,

þá fréttirðu það húngraður með húsfylli af konu og krökkum

að horfur fari versnandi hjá þrælunum á Volgubökkum.

Þú flettir Mogganum og ég sé að það er sannað

að svo svo skal böl bæta að benda á eitthvað annað.“

Þessi ágæti texti Megasar bergmálar í hausnum á mér í hvert sinn sem ég heyri Steingrím Joð verja Icesave samningana með þeim rökum að þeir hefðu getað orðið miklu verri. Mér finnst það ekki tilkomumikil né traust vörn og þó tekur steininn úr þegar Grímur fer að kalla handaverk Svavars Gestssonar og félaga snilldarverk eða stórsigur. Þá fer ég alltaf að hugsa um Jón Hreggviðsson sem sagði að vont væri þeirra ranglæti en verra þeirra réttlæti. Mér finnst að Steingrímur ætti einfaldlega að segja það á mannamáli að það er helvíti hart að íslensk alþýða skuli þurfa að borga augun úr fyrir afglöp jakkalakka sem keyptu hálfan heiminn í kókaínrúsi og stálu afgangnum.

En kannski skiptir ekkert af þessu neinu máli. Ég sé í blöðum að fjórir þingmenn VG muni vera andvígir öllu heila klabbinu og í morgun var mér sagt að stjórnarandstaðan myndi öll greiða atkvæði gegn þessu í þinginu. Ef andstaðan vex eitthvað að ráði þá byrja Samfylkingarmenn að hlaupa í felur og verða sjálfsagt unnvörpum veikir eða fjarverandi á föstudag þegar þingið tekur gúlsopa af hinum beiska kaleik Icesave og drekkur í botn. Þá fer það ekki lengra. Þá er stjórnin fallin og við stöndum aftur á byrjunarreit með allt heila draslið og getum sannarlega farið að öfunda þrælana á Volgubökkum af ágætu hlutskipti þeirra.

Nú hefur íslenska þjóðin skrifað undir óútfylltan tékka í Icesave samningunum. Breið samstaða virðist hafa myndast um að þetta hafi verið óumflýjanlegt. Við borgum og börnin okkar borga. Bæði andstæðingar og fylgjendur vísa til Versalasamninganna sem þýska þjóðin gerði eftir fyrri heimsstyrjöldina sem staðfestir að engum þykir þessi beiski kaleikur góður.

Nú þegar þjóðin hefur axlað sínar drápsklyfjar vex líklega mjög áhugi manna á því að draga forsvarsmenn og eigendur Landsbankans síðustu árin til ábyrgðar af meiri einurð og hörku en gert hefur verið til þessa. Þeir eru hinir raunverulegu glæpamenn þessa ömurlega máls.

Ég vil þakka Stöð 2 fyrir að rifja upp ummæli Steingríms Sigfússonar og Bjarna Benediktssonar varðandi Icesave frá því í vetur og bera þau upp að ljósi dagsins í dag. Umpólun stjórnmálamanna eftir því hvort þeir sitja í valdastóli eða standa utan hringsins verður þeim seint til sóma og vandséð hvernig þessir sömu menn geta beðið um meiri virðingu fyrir Alþingi meðan þeir haga sér með þessum hætti.

En næsta verkefni dómsmálaráðherra með bein í nefi og hins sérstaka saksóknara hlýtur að vera að smella handjárnum á jakkafataklædda menn og leggja hald á eigur þeirra. Annars verður þjóðin aldrei sátt.

Höfuðgúrka dagsins er auðvitað hver vill hitta tíbeska múnkinn Dalai Lama og hver vill það ekki. Hvenær hittir maður múnk og hvenær hittir maður ekki múnk? Þarna er efinn og bölvaður veri hann alla tíð. Sumpart held ég að íslenskur almenningur geispi yfir því hvern Jóhanna og Ömmi kjósa að hitta eða ekki. Og þó. Kannski er mannvonska ráðherrana og hunsun eitt helsta andvökuefni alþýðunnar á Íslandi. Kannski óttast nýbakaðir ráðherrar  reiði Kínverja sem keyptu vörur af Íslendingum fyrir 2.3 milljarða árið 2007 og hafa splæst í einn milljarð samtals það sem af er þessu ári.  Hvað veit ég.

Ef svo er þá finnst mér heldur lág talan á verðmiða sannfæringar þeirra og almennrar kurteisi. En annað eins hefur svosem sést. Hver man ekki eftir Falun Gong uppákomunni hér um árið þegar íslensk stjórnvöld lágu hundflöt í svaðinu af ótta við skrækjandi reiðiköst kínverskra pótintáta. Þá var öslað á skítugum skóm yfir alþjóðlega viðurkennd mannréttindi og sjálfsögð og flestir ef ekki allir gerðust meðvirkir í ósómanum og töldu þetta allt í góðu lagi.

En mér finnst ekki mikill mannsbragur yfir stjórnmálamönnum sem hlaupa til á elleftu stundu við minnsta andblæ í vandlætingarseglin gegnum fjölmiðla og nudda sér utan í múnkinn úr fjarlægð í Hallgrímskirkju eða rigga í snatri upp fundi með hans heilagleika. Nema þeir hafi bara ekkert vitað af því að múnkurinn var væntanlegur. Auðvitað getur það verið. Hvað veit ég.

Sjálfur tékkaði ég á múnkinum þegar ég átti leið um Daramsala og nærsveitir vorið 2007. Hann var ekki heima en við fengum áheyrn hjá efnilegum næstráðanda sem malaði yfir okkur drjúga stund með aðstoð túlks. Mér er minnisstæð vönduð orðabókarenska sem túlkurinn mælti á og brá þar meðal annars fyrir orðinu: henceforth sem maður heyrir of sjaldan í samræðum.